This is slide 1 description. Go to Edit HTML and replace these sentences with your own words.
This is slide 2 description. Go to Edit HTML and replace these sentences with your own words.
This is slide 3 description. Go to Edit HTML and replace these sentences with your own words.
သတိပထၢၼ်သီႇပႃး
႑-ၵႃယၼုပသၼႃ သတိပထၢၼ်
လွင်ႈမီးသတိတင်ႈမၼ်ႈပႂ်ႉပႃး ႁူႉၸွမ်းလွင်ႈ ၵႃယ တူဝ်ၶိင်း
႒-ဝေထၼႃႇၼုပတ်ႉသၼႃ သတိပထၢၼ်
မီ:သတိတင်ႈမၼ်ႈပႂ်ႉပႃးႁူႉၸွမ်း ဝေတၼႃႇ
႓-ၸိတ်တႃၼုပတ်ႉသၼႃ သတိပထၢၼ်
မီးသတိတင်ႈမၼ်ႈပႂ်ႉပႃး ႁူႉၸွမ်းၸိတ်ႇၸႂ်
႔-ထမ်းမၼုပတ်ႉသၼႃ သတိပထၢၼ်
မီးသတိတင်ႈမၼ်ႈပႂ်ႉပႃး ႁူႉၸွမ်းလွင်ႈသၽႃႇဝ ထမ်းတြႃး
တၢင်းဢွၵ်ႇပူၼ်ႉ
တၢင်းဢွၵ်ႇပူၼ်ႉ
ၶေႃႈမုလ်းဢၢင်ႈဢိင် ပီတၵၢတ်ႈၽၢႆႇထႆး มหาวาร. สํ. ๑๙/๕๖๘/๑๒๔๔.
ၽိၵ်ႉၶူတၢင်းလၢႆ !
ၵူၺ်းဝႃႈ ယၢမ်းၼႆႉ ၽဝ ၵူၼ်းၵေႃႈလႆႈယဝ်ႉ ။
ဢရႁၼ်တႃ သံမႃသံၿုတ်ႉထ ၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈၵေႃႈ ၵိူတ်ႇၶိုၼ်ႈ မႃးၼႂ်း လေႃးၵၼႆႉယဝ်ႉ ။
ထမ်းဝိၼၺ်းဢၼ်ၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈ ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇဝႆႉၵေႃႈႁိူဝ်ႈႁိူင်းပိူင်းသႂ်ဝႆႉယဝ်ႉ ။
ၽိၵ်ႉၶူတၢင်းလၢႆ ! ၵွပ်ႈၸိူင်ႉၼၼ် ၼႂ်းယၢမ်းၼႆႉ ၊
ပိူဝ်ႈႁႂ်ႈႁူႉဝႃႈ ၼႆႉပဵၼ်တုၵ်ႉ ၊ ၼႆႉပဵၼ်လွင်ႈဢၼ်ႁဵတ်းႁႂ်ႈပဵၼ်တုၵ်ႉ ၊
ၼႆႉပဵၼ်ႁူၼ်တၢင်းဢၼ်ႁဵတ်းႁႂ်ႈတၢင်းတုၵ်ႉၼၼ်ႉႁၢႆၵႂႃႇ
ၼႆႉပဵၼ်ၶေႃႈပတိပၢတ်ႈႁႂ်ႈထိုင်လၢႆးမွတ်ႇယဵၼ်ႁၢႆၶွင်တၢင်းတုၵ်ႉ ၼင်,ၼႆ ။
ဢရိယသႅတ်ႉၸႃႇသီႇပႃးတႃႇႁဵၼ်းႁူႉ
ဢရိယသႅတ်ႉၸႃႇ သီႇ ပႃး တႃႇႁဵၼ်းႁူႉ
{ ႑ } တုၵ်ႉၶသႅတ်ႉၸႃႇ = ၶၼ်ႇထႃႇႁႃႈ ပႃး
{ ႒ } သံမုတယသႅတ်ႉၸႃႇ = ပတိၸသံမုပ်ပၢတ်ႈ [သၢႆၵိူတ်ႇပဵၼ် ]
{ ႓ } ၼိလေႃးထသႅတ်ႉၸႃႇ = ပတိၸသံမုပ်ပၢတ်ႈ [ သၢႆမွတ်ႇလူႉ]
{ ႔ } မၢၵ်ႉၵသႅတ်ႉၸႃႇ = မၢၵ်ႈၵၢင်ႇ ပႅတ်ႇ ပႃး
{ ႑ } တုၵ်ႉၶသႅတ်ႉၸႃႇ - ၶၼ်ထႃႇႁႃႈပႃး
1-ၼႃမရုပ - ရုပဵၵ်ႉၶၼ်ႇထႃႇ
မီးထၢတ်ႈ ႔ ပႃး - ထၢတ်ႈလိၼ် ၊ထၢတ်ႈၼမ်ႉ ၊ထၢတ်ႈၾႆး ၊ထၢတ်ႈလူမ်း။
ထၢတ်ႈလိၼ်၊ ပဵၼ်ဢၼ်ႁဝ်းၽုၵ်ႇသွမ်ႈမၢၵ်ႇၶဝ်ႈတဝ်ႈၼမ်ႉမွၵ်ႇမၢၵ်ႇႁၢၵ်ႈႁူဝ် ၽၵ်းယိူဝ်ႈၼၢင်းၶဵဝ်ၵူႈပိူင်ပိူင်ဢၼ်ၵူၼ်းသတ်းတၢင်းလၢႆၶဝ်ၵိၼ်ပိူဝ်ႈ လေႃႇလဵင်ႉသၢႆၸႂ်ႁႂ်ႈယူႇလႆႈ ၼႆႉၸိုဝ်ႈဝႃႈထၢတ်ႈလိၼ်ယဝ်ႉ ။
ထၢတ်ႈၼမ်ႉ၊ ဢၼ်သတ်းလၢင်းလၢႆၶဝ်လႆႈၸႂ်ႉလႆႈၵိၼ်လႆႈဢၢပ်ႇပိူင်ၼိုင်ႈ ဢၼ်ပဵၼ် ၼမ်ႉလိူတ်ႈၶၢဝ်ၼမ်ႉလိူတ်ႈလႅင်ဢၼ်လေႃႇလဵင်ႉပၼ်ၼႂ်းတူဝ် ၵႃႇယ ၶၼ်ႇထႃႇၶွင်သတ်းတၢင်းလႆပိူင်ၼိုင်ႈ ၼႆႉၸိုဝ်ႈဝႃႈထၢတ်ႈၼမ်ႉယဝ်ႉ ။
ထၢတ်ႈၾႆး၊ ဢၼ်ႁဵတ်းႁႂ်ႈတူဝ်ၵႃႇယၶၼ်ႇထႃႇၶွင်မူႇသတ်းတၢင်းလၢႆဢူပ်း ဢုၼ်ႇ ပိူင် ၼိုင်ႈဢၼ်ၵုမ်းထိင်ပၼ်ထၢတ်ႈၼႂ်းတူဝ်ပိူင်ၼိုင်ႈၼႆႉၸိူဝ်ႈဝႃႈ ထၢတ်ႈၾႆး ယဝ်ႉ။
ထၢတ်ႈလူမ်း၊ ဢၼ်မူႇသတ်းတၢင်းလၢႆၶဝ်လႆႈထူၺ်ႈၸႂ်ၶဝ်ႈထူၺ်ႈၸႂ်ဢွၵ်ႇ ပိူင်ၼိုင်ႈဢၼ် ႁဵတ်း ႁႂ်မူႇသတ်းတၢင်းလၢႆၶဝ်လႆႈၵတ်းယဵၼ်ပိူင်ၼိုင်ႈၼႆႉ ၸိုဝ်ႈဝႃႈ ထၢတ်ႈလူမ်းယဝ်ႉ ။
႒-ဝေတၼႃႇ - ဝေတၼဵၵ်ႉၶၼ်ႇထႃႇ - သုၶ တုၶ ဢတုၶမသုၶ လွင်ႈမူၼ်ႈသိူဝ်း၊လွင်ႈတုၵ်ႉၶ၊လွင်ႈဢမ်ႇသိူဝ်းဢမ်ႇတုၵ်ႉလွင်ႈယိၼ်းလီလႄႈ လွင်ႈဢိမ်ႇၸၢၼ်ႈၼႂ်းလေႃးၵၸႃႇတိ၊ ၸရႃႇ၊ပျႃႇတိ၊မရႃႇၼ လွင်ႈလႆႈၵိူတ်ႇ
ထဝ်ႈၸဵပ်းတၢႆယူႇၵူႈၸၢတ်ႈၵူႈပၢၼ်ဢမ်ႇယဝ်ႇ ဢမ်ႇဝၢႆး ဢမ်ႇသုတ်းဢမ်ႇသဵင်ႈ
ၵမ်ႉၵေႃႈၵိူတ်ႇပဵၼ်ၽီ ၵိူတ်ႇပဵၼ်ၵူၼ်းၵိူတ်ႇပဵၼ် သတ်းတရိၵ်ႉသၢၼ်ႇ တူၵ်း ငရၢႆး ၼႆႉၸိုဝ်ႈဝႃႈ ဝေတၼႃႇယဝ်ႉ ။
႓-သၼ်ၺႃၼ - သိင်ႇၺဵၵ်ႉ ၶၼ်ႇထႃႇ
လွင်ႈမၢတ်ႈမၢႆတွင်း၊ ၵေႃႇၸမိူဝ်ႈမေႃမၢတ်ႈမေႃတွင်းၼင်ႇဢၼ်ယၢမ်ႈလႆႈ ယိၼ်းယၢမ်ႈႁၼ်ယၢမ်ႈႁဵၼ်ႁူႉယၢမ်ႈလၢတ်ႈယၢမ်ႈႁူႉၸၵ်းသေတွင်းဝႆႉၵူႈလွင်ႈ ၸိူဝ်းပူၼ်ႉမႃး ပိူင်ၼိုင်ႈ။
မိူၼ်ၸိူင်ႉၼင်ႇလွင်ႈသွၼ်ႇၼပ်ႉ၊လွင်ႈႁဵတ်းသၢင်ႈ၊လွင်ႈလၢတ်ႈၸႃ လွင်ႈတၢင်းဝူၼ်ႉလွင်ႈလႆႈႁူႉလႆႈယိၼ်း-သေတွင်းၵိုမ်းဝႆႉလွင်ႈဝၼ်းလင် ပိူင်ႈၼိုင်ႈ ၼႆႉၸိုဝ်ႈဝႃႈ သၼ်ၺႃၼ ယဝ်ႉ ။
႔-သင်ၶရ -သိင်ႇၶရဵၵ်ႉၶၼ်ထႃႇ
လွင်ႈၸႂ်ဝူၼ်ႉလွင်ႈၶႂ်ႈၸႂ်ထိုင်ပႃႈၼႃႈပႃႈလင်လွင်ႈၶိုင်ပွင်လူၺ်ႈတၢင်းဝူၼ်ႉ ဢဝ်လွင်ႈဝၼ်းလင်ဝူၼ်ႉၶိုင်ပွင်မႂ်ႇပိူင်ၼိုင်ႈ ။
လွင်ႈဝူၼ်ႉၵႂႃႇပႃႈၼႃႈဝူၼ်ႉၶိုင်ပွင်ဝၢင်းၽႅၼ်လွင်ႈလီလွင်ႁၢႆႉဝူၼ်ႉၸွမ်းလွင်ႈဢဵၼ်းဢၢၼ်းဝူၼ်ႉၸွမ်းလွင်ႈၶႂ်ႈလႆႈၶႂ်ႈပဵၼ်ဝူၼ်ႉထိုင်တၢင်ႇၸိူဝ်းတၢင်ႇပိူင်ၼႆႉပိူင်ၼိုင်ႈ။လွင်ႈပုင်ႈတႅင်ႇဢဝ်ၸႂ်ဝူၼ်ႉႁဵတ်းသၢင်ႈလွင်ႈလီလွင်ႈၸလႄႈ လွင်ႈဢမ်ႇ လီဢမ်ႇၸ ပိူင်ၼိုင်ႈ ။
႕-ဝိၺႃၼ - ဝိၺႃႇၼဵၵ်ႉၶၼ်ႇထႃႇ
ႁပ်ႉႁူႉတၢင်း ဢႃယတၼၽၢႆႇၼႂ်း ႁူၵ်းပိူင် မိူၼ်ၼင်ႇ
လွင်ႈႁပ်ႉႁူႉတၢင်း ၊ တႃ ၊ ႁူ ၊ ၶူႈၼင် ၊ လိၼ်ႉ၊ တူဝ် ၊ ၸႂ်
ပတိၸသံမုပၢတ်ႈ ဢီထပ်ပၸႃယတႃ
ပႃႇလိ+တႆး တႃႇႁႂ်ႈပွင်ႈၸႂ်ငၢႆႈ
ၶေႃႈမုလ်းပီတၵၢတ်ႈၽၢႆႇထႆး นิทาน. สํ. ๑๖/๓๐/๖๑
ဢိထၽိၵ်ၶဝေဢရိယသႃဝေၵႃးပတိၸ်ၸသမုပ်ပႃထံယေဝသႃ ထုၵံယေႃး
မၼသိၵလေႃးတိ
ၽိၵ်ႉၶူတၢင်းလၢႆဢရိယသႃဝၵၼႂ်းထံမဝိၼၺ်းၼႆႉယွမ်ႉတိုဝ်းၵမ်ဝႆႉၼႂ်းၸႂ်
လီငၢမ်းယဝ်ႉ လူၺ်ႈပတိၸသံမုပ်ႉပၢတ်ႈပဵၼ်ၼင်ႇၼႆဝႃႈ
ဢိမသမိင် သတိ ဢိထံ ႁေႃးတိ
(မိူဝ်ႈၸိူင်ႉၼႆမီး ၸိူင်ႉၼႆၸိုင်မိး)
.ဢိမသ်သုပႃထႃ ဢိထံ ဢုပသ်ၸႃတိ
(ၵွပ်ႈၸိူင်ႉၼႆၵိူတ်ႇၶိုၼ်ႈ ၸိူင်ႉၼႆၸိုင်ၵိူတ်ႇၶိုၼ်ႈ)
.ဢိမသမိင် ဢႃၸႃတိ ဢိထံ ၼ ႁေႃးတိ
(မိူဝ်ႈၸိူင်ႉၼႆဢမ်ႇမီး ၸိူင်ႉၼႆၸိုင်ဢမ်ႇမီး)
.ဢိမသ်သႃ ၼိရူဝ်းထႃ ဢိထံ ၼိရုၸႃတိ
(ၵွပ်ႈၸိူင်ႉၼႆမွတ်ႇႁၢႆၵႂႃႇ ၸိူင်ႉၼႆၸိုင်မွတ်ႇႁၢႆၵႂႃႇ)
ယထိတံ မိူၼ်ၼင်ႇၸိူဝ်းၼႆႉ ။
{ 2 } သံမုတယသႅတ်ႉၸႃႇ ပတိၸသံမုပၢတ်ႈ [ လွင်ႈပဵၼ် ]
.ဢဝိၸ်ႃပတ်ၸယႃ သင်ၶႃရႃ
(ၵွပ်ႈမီးဢဝိၸ်ၸႃႇပဵၼ်ပတ်ၸယႃ ၸိုင်မီးသင်ႇၶရႃႉတၢင်းလၢႆ)
.သင်ၶႃရႃပၸ်ၸယႃ ဝိၺ်ၺႃ,ၼံ
(ၵွပ်ႈမီးသင်ၶႃႇရ ပဵၼ်ပၸ်ၸယႃ ၸိုင်မီးဝိၺၢၼ်ႇ)
.ဝိၺ်းၺႃႇၼပၸ်ၸယႃ ၼႃႇမရုပံ
(ၵွပ်ႈမီးဝိၺဵၼ်ႇ ပဵၼ်ပၸ်ၸယႃ ၸိုင်မီးယုၵ်ႈၼၢမ်ႇ)
.ၼႃမရူပပၸ်ၸယႃ သလႃယတၼံ
(ၵွပ်ႈမီးယုၵ်ႈၼၢမ်ႇပဵၼ်ပၸ်ၸယႃ ၸိုင်မီးသလႃယတၼ)
.သလႃယတၼပၸ်ၸယႃ ၽတ်းသေႃး
(ၵွပ်ႈမီးသလႃယတၼ ပဵၼ်ပၸ်ၸယႃ ၸိုင်မီးၽတ်သ)
.ၽတ်သပၸ်ၸယႃ ဝေတၼႃႇ
(ၵွပ်ႈမီးၽတ်သ ပဵၼ်ပၸ်ၸယႃ ၸိုင်မီးဝေတၼႃႇ)
.ဝေတၼႃႇပၸ်ၸယႃ တၼ်ႁႃ
(ၵွပ်ႈမီးဝေတၼႃႇ ပဵၼ်ပၸ်ၸယႃ ၸိုင်မီးတၼ်ႁႃ)
.တၼ်ႁႃပၸ်ၸယႃ ဢုပထႃၼံ
(ၵွပ်ႈမီးတၼ်ႁႃ ပဵၼ်ပၸ်ၸယႃ ၸိုင်မီးဢုပထၢၼ်)
.ဢုပထႃၼပၸ်ၸယႃ ၽေဝႃး
(ၵွပ်ႈမီးဢုပထၢၼ် ပဵၼ်ပၸ်ၸယႃ ၸိုင်မီး ၽဝ)
ၽဝပၸ်ၸယႃ ၸႃႇတိ
(ၵွပ်ႈမီးၽဝ ပဵၼ်ပၸ်ၸယႃ ၸိုင်မီး ၸႃႇတိ)
.ၸႃတိပၸ်ၸယႃၸႃရႃႇမရၼသေႃးၵပရိတေဝတုၵ်ႉၶတေႃးမၼတ်
ဢုပယႃသႃ သံပဝၼ်းတိ
(ၵွပ်ႈမီးၸႃႇတိပဵၼ်ပၸ်ၸယႃ-ၸရႃႇမႃႇရႃႇၼသေႃးၵပရိထေႇဝ တုၵ်ၶေတႃးမၼတ်ႉဢုပႃယႃသ ၸင်ႇၵိူတ်ႇၶိုၼ်ႈမႃးတၢင်းသဵင်ႈ)
.ဢေဝမေတသ်သၵေဝသသ်သတုၵ်ႉၶၵ်ႉၶၼ်ထသ်သသမုထယေႃး ႁေႃးတိ
(လွင်ႈၵိူတ်ႇၶိုၼ်ႈမႃးၽွမ်ႉၵွင်တုၵ်ႉၼႆႉတိုၼ်းမီးၸွမ်းၼင်ႇပိူင်ပဵၼ်ၼင်ႇၼႆ)
{ ႓ } ၼိရေႃးထသႅတ်ႉၸႃႇ ပတိၸသံမုပ်ႉပၢတ်ႈ [ လွင်ႈလူႉ]
.ဢဝိၸ်ၸႃယတေဝ ဢသေသဝိရႃၶၼိရေႃးထႃး သင်ၶႃႇရ ၼိ ရေႃးထေႃး
(ၵွပ်ႈလွင်ႈမွတ်ႇၸၢင်ႁၢႆၵႂႃႇလူၺ်ႈဢမ်ႇလိူဝ်ဢဝိၸ်ၸႃႇၼၼ်ႉသေ
သင်ၶႃရၸိုင်မွတ်ႇႁၢႆ)
.သင်ၶႃရၼိလေႃးထႃး ဝိၺၢၼ်ႇၼၼိလေႃးထေႃး
(မိူဝ်ႈသင်ၶႃရမွတ်ႇႁၢႆယဝ်ႉ- ဝိၺ်းၺၢၼ်ႇၸိုင်မွတ်ႇႁၢႆ)
.ဝိၺႃႇၼၼိလေႃးထႃး ၼႃႇမရုပ်ႉပၼိလေႃးထေႃး
(ၵွပ်ႈဝိၺၢၼ်ႇမွတ်ႇႁၢႆယဝ်ႉ- ယုၵ်ႈၼၢမ်ႇၸိုင်မွတ်ႇႁၢႆ)
.ၼႃမရုပၼိလေႃးထႃး သရႃႇယတၼၼိလေႃးထေႃး
(ၵွပ်ႈယုၵ်ႈၼၢမ်ႇမွတ်ႇႁၢႆယဝ်ႉ- သရႃႇယတၼၸိုင်မွတ်ႇႁၢႆ)
သရႃယတၼၼိလေႃးထႃး ၽတ်သၼိလေႃးထေႃး
(ၵွပ်ႈသရႃယတၼ မွတ်ႇႁၢႆယဝ်ႉ- ၽတ်ႉသႃႇၸိုင်မွတ်ႇႁၢႆ)
ၽတ်သၼိလေႃးထႃး ဝေတၼႃႇၼိလေႃးထေႃး
(ၵွပ်ႈၽတ်သ မွတ်ႇႁၢႆယဝ်ႉ- ဝေတၼႃႇၸိုင်မွတ်ႇႁၢႆ)
.ဝေတၼႃၼိလေႃးထႃး တၼ်ႁႃ ၼိလေႃးထေႃး
(ၵွပ်ႈ ဝေတၼႃႇမွတ်ႇႁၢႆယဝ်ႉ- တၼ်ႁႃ ၸိုင်မွတ်ႇႁၢႆ)
.တၼ်ႁႃၼိလေႃးထႃး ဢုပထႃၼၼိလေႃးထေႃး
(ၵွပ်ႈ တၼ်ႁႃ မွတ်ႇႁၢႆယဝ်ႉ - ဢုပထၢၼ်ၸိုင်မွတ်ႇႁၢႆ)
.ဢုပထႃၼၼိလေႃးထႃး ၽဝၼိလေႃးထေႃး
(ၵွပ်ႈဢုပထၢၼ်မွတ်ႇႁၢႆယဝ်ႉ - ၽဝၸိုင်မွတ်ႇႁၢႆ)
.ၽဝၼိလေႃးထႃး သႃးတိၼိလေႃးထေႃး
(ၵွပ်ႈၽဝမွတ်ႇႁၢႆယဝ်ႉ - ၸႃႇတိ ၸိုင်မွတ်ႇႁၢႆ)
.ၸႃတိၼိလေႃးထႃးသႃးရႃးၼံသူဝ်ၵပရိထေဝထုၵ်ႉၶထေႃးမၼသ်ႉ
သုပ်ပႃယႃသႃ ၼိရုသ်သၺ်ထိ-
(ၵွပ်ႈမီးလွင်ႈမွတ်ႇႁၢႆၶွင်ၸႃတိၼၼ်ႉလႄႈၸရႃႇမရႃႇၼ သေႃးၵပရိ တေႇဝ တုၵ်ႉၶထေႃးမၼသ် သုပႃယႃသ တၢင်းလၢႆ ၸိုင်မွတ်ႇႁၢႆသဵင်ႈ)
.ဢေဝမေတသ်သၵေဝလသ်သထုၵ်ၶၵ်ႉၶၼ်ထသ်သၼိလေႃးထေႃးႁေႃးတိတီ
(လွင်ႈမွတ်ႇႁၢႆၶွင်တုၵ်ႉတၢင်းသဵင်ႈၼႆႉတိုၼ်းမီးပိူင်ၸွမ်းၸိူင်ႉၼင်ႇၼႆယဝ်ႉ)
{ ႔ } မၢၵ်ႈၵသႅတ်ႉၸႃႇ မၢၵ်ႈၵၢင်ႇပႅတ်ႇပႃး
ၶေႃႈမုလ်းပီတၵၢတ်ႈၽၢႆႇထႆး ปฐมธรรม หน้า ๒๙๕(ภาษาไทย) มหา. ที. ๑๐/๒๓๑/๒๙๙.
႑. သမ်မႃႇတဵၵ်ႉထိ - လွင်ႈႁၼ်ထိုင်ထုၵ်ႇမႅၼ်ႈ
လွင်ႈႁူႉၸႅင်ႈၼႂ်းဢရိယသႅတ်ႉၸႃႇသီႇပႃး
တုၵ်ႉၶသႅတ်ႉၸႃႇ ၊ သမုတယသႅတ်ႉၸႃႇ ၊ ၼိရေႃးထသႅတ်ႉၸႃႇ ၊ မၢၵ်ႉၵသႅတ်ႉၸႃႇ
ႁူႉၼႂ်းတၢင်းတုၵ်ႉ ၊ ႁူႉၼႂ်းလွင်ႈဢၼ်ပဵၼ်မႃးတၢင်းတုၵ်ႉ ႁူႉၼႂ်းလွင်ႈမွတ်ႇႁၢႆ ၽဵဝ်ႈမူၺ်ႉပႅတ်ႈတၢင်းတုၵ်ႉဢမ်ႇႁႂ်ႈလိူဝ်ယူႇ ႁူႉၼႂ်းၶေႃႈပတိပၢတ်ႈ ပိူဝ်ႈ ႁူၼ်တၢင်းထူၺ်ႈႁၢၵ်ႈထွၼ် ႁူဝ် ဢၼ်ၸၢင်ႈၵေႃႇၵိူတ်ႇပဵၼ်မႃးတၢင်းတုၵ်ႉ ။
႒. သမ်မႃႇသင်ၵပႃ - လွင်ႈဝူၼ်ႉထုၵ်ႇမႅၼ်ႈ
ဝူၼ်ႉလွင်ႈၶိုင်ပွင်ဢွၵ်ႇပူၼ်ႉၼႂ်းဝူတ်ႈၵၢမ်ႇၵူႈပိူင် ၊ ဢမ်ႇဝူၼ်ႉၶိုင်ပွင် လွင်ႈမိူၵ်ႈလိူင်း ဢမ်ႇဝူၼ်ႉႁၢႆႉဢမ်ႇဢဵၼ်းဢၢၼ်းလွင်ႈမိူၵ်ႈ ဢမ်ႇဝူၼ်ႉပွင်လွင်ႈဢၵုသူလ်ႇ ။
႓. သမ်မႃဝႃၸႃ -- လွင်ႈလၢတ်ႈၸႃထုၵ်ႇမႅၼ်ႈ
ဢမ်ႇလၢတ်ႈၶေႃႈၵႂၢမ်းပႅတ်ႉလႅၼ် ၊ ငိူင်ႉဝေႈ လွင်ႈလၢတ်ႈႁႂ်ႈၽူႈ ၵူၼ်း တႅၵ်ႇ ယၢႆႈၵၼ် ငိူင်ႉဝေႈၵႂၢမ်းလၢတ်ႈၸႃႁိုတ်းထသဵင်ၵျၢမ်း ၊ ငိူင်ႉဝေႈလွင်ႈလၢတ်ႈၸႃ ၵႂၢမ်းလိူင်း ၊ ငိူင်ႉဝေႈ လွင်ႈလၢတ်ႈၸႃဢၼ်ဢမ်ႇမီးသၢၵ်ႈသေႇ ။
႔. သမ်မႃၵမၼ်တႃ -- လွင်ႈႁဵတ်းသၢင်ႈထုၵ်ႇမႅၼ်ႈ
ပႃၼႃတိပၢတ်ႈ - ဢမ်ႇႁဵတ်းၼႃႈၵၢၼ် လွင်ႈၶႃႈႁႅမ်သၢႆၸႂ်ပိူၼ်ႈလူႉ
ဢတိင်ၼႃတႃၼႃ - ဢမ်ႇလၵ်ႉ ဢမ်ႇၸူၼ်ႁိမ်ဢဝ်ၶူဝ်းၶွင်ပိူၼ်ႈ
ၵႃမေသုမိၸ်သႃ - ဢမ်ႇယႃႉၵဝ်းၼႃႈႁိူၼ်းပိူၼ်ႈၵူႈပိူင်ပိူင်။
႕. သမ်မႃဢႃၸီဝ -- လွင်ႈႁႃလဵင်ႉတွင်ႉထုၵ်ႇမႅၼ်ႈ
ႁဵတ်းၵၢၼ်လဵင်ႉတွင်ႉလူၺ်ႈပဵၼ်ထမ်းတြႃး
ႁဵတ်းၵိၼ်ၵၢၼ်ဢၼ်ဢမ်ႇၽိတ်းမၢႆမီႈၸိုင်ႈမိူင်း
ႁဵတ်းၵိၼ်ၵၢၼ်ဢၼ်ဢမ်ႇၽိတ်းသိၼ်ထမ်း။
႖. သမ်မႃဝႃယႃမ - လွင်ႈၶတ်းၸႂ်ထုၵ်ႇမႅၼ်ႈ
မီးတၢင်းၶတ်းၸႂ် မီးလွင်ႈၵျၢင်ႉၵမ် မီးလွင်ႈပၢင်ႉတိုၼ်ႇၸိတ်ႇၸႂ် မီးလွင်ႈတင်ႈၸႂ်မၼ်ႈ ပိူဝ်ႈဢမ်ႇႁႂ်ႈၵၢၼ် ဢၵုသူလ်ႇ ဢၼ်ပဵၼ်တၢမ်ႇဢပႅတ်ႈတၢင်းလၢႆယႃႇႁႂ်ႈၵိူတ်ႇပဵၼ်မႃး ။
မီးတၢင်းၶတ်းၸႂ် မီးလွင်ႈၵျၢင်ႉၵမ် မီးလွင်ႈပၢင်ႉၸိတ်ႇၸႂ် မီးလွင်ႈတင်ႈၸႂ်မၼ်ႈ ပိူဝ်ႈဝၢင်းပႅတ်ႈၵၢၼ် ဢၵုသူလ်ႇ ဢၼ်ယၢမ်ႈႁဵတ်းယူႇၼၼ်ႉသေ ။
မီးတၢင်းၶတ်းၸႂ် မီးလွင်ႈၵျၢင်ႉၵမ် မီးလွင်ႈပၢင်ႉၸိတ်ႇၸႂ် မီးလွင်ႈတင်ႈၸႂ်မၼ်ႈ ပိူဝ်ႈၵၢၼ်လီၵုသူလ်ႇဢၼ်ဢမ်ႇပႆႇႁဵတ်းပဵၼ်လႆႈၼၼ်ႉႁႂ်ႈႁဵတ်းပဵၼ်လႆႈ ။
မီးတၢင်းၶတ်းၸႂ် မီးလွင်ႈၵျၢင်ႉၵမ် မီးလွင်ႈပၢင်ႉၸိတ်ႇၸႂ် မီးလွင်ႈတင်ႈၸႂ်မၼ်ႈ ပိူဝ်ႈ ၵၢၼ်လီၵုသူလ်ႇဢၼ်ယၢမ်ႈႁဵတ်းယူႇၸိူဝ်းၼၼ်ႉႁႂ်ႈႁိူဝ်ႈႁိူင်းတိူဝ်းတွၼ်း လိူဝ်မႃး ။
႗. သမ်မႃသတိ - လွင်ႈမီးသတိထုၵ်ႇမႅၼ်ႈ
ပဵၼ်ၽူႈပႂ်ႉပႃး ႁူႉၸွမ်းလွင်ၵႃႇယၶၼ်ႇထႃႇ ၊ ႁၼ်ၵႃႇယ ၼႂ်းၵႃႇယ တၢင်းလၢႆ မီးလွင်ႈၵျၢင်ႉၵမ် ၽဝ်ပႅတ်ႈၵိလေႇသႃႇ မီးလွင်ႈႁူႉတူဝ်တူဝ်ႈထိုင် မီးသတိ ဢဝ်လွင်ႈပဵင်းပေႃးၸႂ် လွင်ႈဢမ်ႇပဵင်းပေႃးၸႂ်ဢွၵ်ႇသေလႆႈ ။
ပဵၼ်ၽူႈပႂ်ႉပႃး ႁူႉၸွမ်းလွင်ႈဝေႇတၼႃႇ ႁၼ်ဝေႇတၼႃႇၼႂ်းဝေႇတၼႃႇ မီးလွင်ႈၵျၢင်ႉၵမ် ၽဝ်ပႅတ်ႈၵိလေႇသႃႇ မီးလွင်ႈႁူႉတူဝ်တူဝ်ႈထိုင် မီးသတိ ဢဝ်လွင်ႈပဵင်းပေႃးၸႂ် လွင်ႈဢမ်ႇပဵင်းပေႃးၸႂ်ဢွၵ်ႇသေလႆႈ ။
ပဵၼ်ၽူႈပႂ်ႉပႃး ႁူႉၸွမ်းလွင်ႈၸိတ်ႇၸႂ် ႁၼ်ၸႂ်ၼႂ်းၸႂ် မီးလွင်ႈၵျၢင်ႉၵမ် ၽဝ် ပႅတ်ႈ ၵိ လေႇသႃႇ မီးလွင်ႈႁူႉတူဝ်တူဝ်ႈထိုင် မီးသတိ ဢဝ်လွင်ႈ ပဵင်းပေႃးၸႂ် လွင်ႈဢမ်ႇပဵင်းပေႃးၸႂ်ဢွၵ်ႇ သေလႆႈ
ပဵၼ်ၽူႈပႂ်ႉပႃးႁူႉၸွမ်းလွင်ႈ ထမ်း တြႃး ႁၼ်ထမ်းၼႂ်းထမ်း မီးလွင်ႈၵျၢင်ႉ ၵမ် ၽဝ်ပႅတ်ႈၵိလေႇသႃႇ မီးလွင်ႈႁူႉတူဝ် တူဝ်ႈထိုင် မီးသတိ ဢဝ်လွင်ႈ ပဵင်းပေႃး ၸႂ် လွင်ႈဢမ်ႇပဵင်းပေႃးၸႂ်ဢွၵ်ႇသေလႆႈ ။
႘. သမ်မႃသံမႃႇထိ - လွင်ႈမၼ်ႈၼိမ်ထုၵ်ႇမႅၼ်ႈ
မီးလွင်ႈဢွၵ်ႇပူၼ်ႉဝူတ်ႈၵၢမ်ႇတၢင်းလၢႆ မီးလွင်ႈဢွၵ်ႇပူၼ်ႉၼႂ်းၵၢၼ်ဢၵုသူၺ်ႇတၢင်းလၢႆ ၸင်ႇၶဝ်ႈထိုင် ပထမသၢၼ်ႇ ၊ မီးလွင်ႈၵူဝ်ႁေ ၊ မီးပီတီ ၊ မီးသိူဝ်းယူႇၸိူင်ႉၼၼ်၊
ၵွပ်ႈလွင်ႈၵူဝ်ႁေ ၼၼ်ႉႁၢႆၵႂႃႇ ၸင်ႇၶဝ်ႈထိုင် တုတိယသၢၼ်ႇ ဢၼ်ပဵၼ်ၶိူင်ႈၽွင်ႇသႂ် ၸႂ်ၼႂ်းၽၢႆႇၼႂ်း ဢၼ်ပဵၼ်ဢဵၵ်ႇၽုတ်းၶိုၼ်ႈ ဢမ်ႇမီးတၢင်းၵူဝ် ဢမ်ႇမီးလွင်ႈႁေ မီးပီတီ လႄႈ သိူဝ်းဢၼ်ၵိူတ်ႇတီႈ သမ်မႃထိယူႇၸိူင်ႉၼၼ်၊
ၵွပ်ႈပီတီ ၸၢင်ႁၢႆၵႂႃႇ ၸင်ႇမီးသတိ ႁူႉတူဝ်တူဝ်ႈထိုင်ၽွမ်ႉ လႄႈလႆႈယူႇၸွမ်း တၢင်း သိူဝ်း လူၺ်ႈၼၢမ်ႇမၵႃႇယ ၸင်ႇၶဝ်ႈထိူင် တတိယသၢၼ်ႇပဵၼ်သၢၼ်ႇ ဢၼ် ဢရိယ ၸဝ်ႈၶဝ်တၢင်းလၢႆယွင်ႈ ယေႃးၽူႈၶဝ်ႈထိုင်ပဵၼ်ၽူႈ ၼိမ်ယူႇ မီးသတိ မီးလွင်ႈႁူႉတူဝ်တူဝ်ႈ ၽွမ်ႉယူႇၼင်ႇၼၼ်၊
ၵွပ်ႈဝၢင်းပႅတ်ႈလွင်ႈသိူဝ်း လႄႈ လွင်ႈတုၵ်ႉ လႆႈသေလႄႈ ၵွပ်ႈမွတ်ႇႁၢႆပႅတ်ႈ သေႃးမၼတ်ႉလႄႈထေႃးမၼတ်ႉ ၸိူဝ်းပူၼ်ႉၼၼ်ႉသေ ၸင်ႇၶဝ်ႈထိုင် ၸတုထသၢၼ်ႇ ဢၼ်ဢမ်ႇမီးလွင်ႈတုၵ်ႉ ဢမ်ႇမီးလွင်ႈသိူဝ်း မီးသတိ ဢၼ်ၸိုၼ်ႈသႂ် ၵွပ်ႈဢုပိၵ်ႉၶႃႇယူႇၼင်ႇၼၼ် ။
မၢၵ်ႈၵၢင်ႇပႅတ်ႇပႃး ပဵၼ်ထမ်းဢၼ်တႃႇဢွၵ်ႇပူၼ်ႉလွတ်ႈၼႂ်းလေႃးၵသမ်ႇသရႃႇ ဝူတ်ႈတုၵ်ႉၶ လူင်ၼႆႉတၢင်းသဵင်ႈယဝ်ႉ ။
ၽူႈလႂ်ထိုင်ၽွမ်ႉ ၽူႈလႂ်ႁူႉတူဝ်ႈထိုင် ၼႂ်းထမ်းမၢၵ်ႈၵၢင်ႇပႅတ်ႇပႃးယဝ်ႉ ၽူႈၼၼ်ႉၸုၵ်းယူႇၼိူဝ် သဵၼ်ႈတၢင်း မၢၵ်ႈၽူလ်ႇၼိပ်ႉပၢၼ်ႇယဝ်ႉ။
ဢႃၼႃပႃၼသတိ ၊ ၵႃယၶတႃသတိ
ဢႃၼႃပႃၼသတိ ၊ ၵႃယၶတႃသတိ
ဢိင်ၶေႃႈမုလ်းပီတၵၢတ်ႈၽၢႆႇထႆး ၊-ปาลิ อุปริ.ม อํ. ๑๔/ ๑๙๕/๒๘๙ ၊ -ปาลิ เอก อํ ๒๐/ ๕๙ /๒๓๕- ๒๓๙
ၽိၵ်ၶူတၢင်းလၢႆ ! ႁဝ်းၸိုင်ၵၢဝ်ႇလူမ်းထူၺ်ႈၸႂ်ၶဝ်ႈ လႄႈ လူမ်းထူၺ်ႈၸႂ်ဢွၵ်ႇၼႆႉဝႃႈပဵၼ် ၵႃယဢၼ်ၼိုင်ႈ ဢၼ်ၼိုင်ႈၼႂ်းၵႃႇယတၢင်းလၢႆ
ၽိၵ်ၶူၸိုင်ၸွမ်းႁၼ် ၵႃယ ၼႂ်းၵႃယ ယူႇတႃႇသေႇ
ၽိၵ်ၶူတၢင်းလၢႆ ! ၸုမ်းၸိူဝ်းလႂ် ဢမ်ႇၸႂ်ႉတိုဝ်း ၵႃယၶတႃသတိၸိုင်
ၸုမ်းၸိူဝ်းၼၼ်ႉတိုၼ်းဝႃႈဢမ်ႇထိုင် ဢမတ ယဝ်ႉ။
ၽိၵ်ၶူတၢင်းလၢႆ ! ၸုမ်းၸိူဝ်းလႂ် ၸႂ်ႉတိုဝ်းၵႃယၶတႃသတိ ယဝ်ႉ
ၸုမ်းၸိူဝ်းၼၼ်ႉၸင်ႈၶဝ်ႈထိုင်လႆႈ ဢမတ ယဝ်ႉ ။
ၽိၵ်ၶူတၢင်းလၢႆ ! ၸုမ်းၸိူဝ်းလႂ် ဢမ်ႇတိုဝ်းၵမ်ၵျၢင်ႉၸွမ်းယဝ်းယဝ်ႉ
ဢမတ ၼၼ်ႉလႆႈဝႃၸုမ်းၸိူဝ်းၼၼ်ႉဢမ်ႇထိုင်လႆႈယဝ်ႉ
ၽိၵ်ၶူတၢင်းလၢႆ ! ၸုမ်းၸိူဝ်းလႂ် တိုဝ်းၵမ်ၵျၢင်ႉၸွမ်းယဝ်းယဝ်ႉ
ဢမတ ၼၼ်ႉလႆႈဝႃၸုမ်းၸိူဝ်းၼၼ်ႉၸင်ႇထိုင်လႆႈယဝ်ႉ
ၽိၵ်ၶူတၢင်းလၢႆ ! ၸုမ်းၸိူဝ်းလႂ် လုတ်ႈႁၢမ်း ၵႃယၶတႃသတိ ယဝ်ႉ
ၸုမ်းၸိူဝ်းၼၼ်ႉလုတ်ႈႁၢမ်း ဢမတ ယဝ်ႉ
ၽိၵ်ၶူတၢင်းလၢႆ ! ၸုမ်းၸိူဝ်းလႂ် ဢမ်ႇလုတ်ႈႁၢမ်း ၵႃယၶတႃသတိ ယဝ်ႉ
ၸုမ်းၸိူဝ်းၼၼ်ႉဢမ်ႇလုတ်ႈႁၢမ်း ဢမတ ယဝ်ႉ ။
ၶေႃႈသပ်းလႅင်း။
ဢႃၼႃပႃၼသတိ ဢဝ်ၸိတ်ႇယူႇၸွမ်းလူမ်းထူၺ်ႈၸႂ်ၶဝ်ႈဢၵ်ႇ။
ၵႃယၶတႃသတိ ဢဝ်ၸိတ်ႇယူႇၸွမ်းတူဝ်ၵႃႇယၶၼ်ႇထႃႇ။
ဝႃၸႃဢၼ်ဢမ်ႇပဵၼ်တၢမ်ႇ
ဝႃၸႃဢၼ်ဢမ်ႇပဵၼ်တၢမ်ႇ
ဢိင်ၶေႃႈမုလ်းပီတၵၢတ်ႈၽၢႆႇထႆး ၊-ปาลิ ปญจก.อํ. ๒๒/ ๒๗๑/๑๙๘
ၽိၵ်ၶူတၢင်းလၢႆ ! ဝႃၸႃဢၼ်မီးဝႆႉ ႁႃႈ ပိူင် ပဵၼ်ဝႃၸႃသုၽႃသိတႃ ဢမ်ႇပဵၼ်ဝႃၸႃ ထုပၽႃသိတႃ ပဵၼ်ဝႃၸႃ ဢမ်ႇပဵၼ်တၢမ်ႇ လႄႈ ၽူႈၵူၼ်းဢမ်ႇသေႉသွမ်း
ဝႃၸႃ ႁႃႈ ပိူင် ပဵၼ်ၸိူင်ႉႁိုဝ်? ႁႃႈပိူင်ပဵၼ်ၸိူင်ႉၼႆ
(႑) လၢတ်ႈမိူဝ်ႈၶၢဝ်းယၢမ်းထုၵ်ႇမႅၼ်ႈ ( ၵလဵၼ် ၽႃသိတႃ ႁေႃးတိ )
(႒) လၢတ်ႈၸွမ်းလွင်ႈမၢၼ်ႇမႅၼ်ႈ ( သၸ်ၸ ၽႃသိတႃ ႁေႃးတိ )
(႓) လၢတ်ႈၸႃဢူၼ်ႈဢွၼ်ႇ ( သၺ်ႁႃ ၽႃသိတႃ ႁေႃးတိ )
(႔) လၢတ်ႈယဝ်ႉႁႂ်ႈပဵၼ်ၽွၼ်းလီ ( ဢတ်ထသၺ်ႁိတႃ ၽႃသိတႃ ႁေႃးတိ )
(႕) လၢတ်ႈလူၺ်ႈမီးမႅတ်ႉတႃႇၸိတ်ႇ ( မေတၸိတေၼ ၽႃသိတႃ ႁေႃးတိ )
ၽိၵ်ၶူတၢင်းလၢႆ ! ဝႃၸႃဢၼ်မီးဝႆႉႁႃႈပိူင်ၼႆႉယဝ်ႉ ပဵၼ်ဝႃၸႃသုၽႃသိတႃ ဢမ်ႇပဵၼ်ဝႃၸႃ ထုပၽႃသိတ ပဵၼ်ဝႃၸႃ ဢမ်ႇပဵၼ်တၢမ်ႇ လႄႈ ၽူႈၵူၼ်း ဢမ်ႇသေႉသွမ်း။
သၺ်ၺႃသိပ်းပိူင်ၼႂ်းထႃၼလွင်ႈယူတ်းယႃတၢင်းပဵၼ်လူၺ်ႈဢံၼၢတ်ႈသံမႃထိ
သၺ်ယႃး ႑႐ ပိူင် ၼႂ်းထႃၼ လွင်ႈယူတ်းယႃတၢင်းပဵၼ် လူၺ်ႈဢံၼၢတ်ႈသမႃထိ
ဢိင်ၶေႃႈမုလ်းပီတၵၢတ်ႈၽၢႆႇထႆး ၊-ปาลิ ทสก.อํ. ๒๔/ ๑๑๕/๑๕๔๙-๓๙๗/ ๑๑๕-๑๒๐/๖๐.
ဢၼၼ်တႃႇ ! ပေႃးသူတေၵႂႃႇၸူးတီႈၸဝ်ႈၽိၵ်ၶူ ၶိရိမႃၼူၼ်းၸိုင် ၵၢဝ်ႇႁေႃးၼေပၼ် သၺ်ၺႃး ႑႐ ပိူင်ၼႆႉတ ၶေႃႈၼႆပဵၼ်ထႃၼဢၼ်တေမီးလႆႈ ၽိၵ်ၶူ ၶိရိမႃၼူၼ်းလႆႈထွမ်ႇ သၺ်ၺႃး ႑႐ ပိူင်ၼႆႉယဝ်ႉတၢင်းပဵၼ်ၼၼ်ႉတေ ၸိုၼ်ႈၶႅၼ်းမႃးၸွမ်း ၼင်ႇ ထႃၼ ဢၼ်ပဵၼ်လႆႈ ၊ သၺ်ၺႃး ႑႐ ပိူင်ၼၼ်ႉပဵၼ်
(႑ ) ဢၼိၸ်ၸသၺ်ယႃး
(႒) ဢၼတ်တသၺ်ယႃး
(႓) ဢသုၽသၺ်ယႃး
(႔) ဢထီၼဝသၺ်ယႃး
(႕) ပႁႃၼသၺ်ယႃး
(႖) ဝိရႃၶသၺ်ယႃး
(႗) ၼိရေႃးထသၺ်ယႃး
(႘) သၽလေႃးၵေဢၼၽိရတသၺ်ယႃး
(႙) သပ်ၽသင်ၶရေသုဢၼၸ်ၸသၺ်ယႃး
(႑႐) ဢႃၼႃပႃၼသတိ
ဢၼၼ်ႇတႃႇ ! ဢၼိၸ်ၸသၺ်ယႃးပဵၼ်ၸိူင်ႉႁိုဝ်?
ဢၼၼ်ႇတႃႇ ! ၽိၵ်ၶူၸိူဝ်းဢၼ်ၶဝ်ႈသူႇပႃႇ သူႇႁူမ်ႈမႆႉ သူႇႁိူၼ်းတၼ်း ၶူၼ်ႉၶႆႈယူႇၸိူင်ႉၼၼ်ဝႃႈ ယုၵ်ႈ ဢမ်ႇမၼ်ႈၵိုမ်း ဝေႇတၼႃႇဢမ်ႇမၼ်ႈၵိုမ်း သၺ်ၺႃဢမ်ႇမၼ်ႈၵိုမ်း သင်ၶႃရ ဢမ်ႇမၼ်ႈၵိုမ်း ဝိၺဵၼ်ႇဢမ်ႇမၼ်ႈၵိုမ်း ၼင်ႇၼႆ ပဵၼ်ၽူႈဢၼ်ႁၼ်လွင်ႈဢမ်ႇမၼ်ႈၵိုမ်း ၼႂ်းဢုပထၢၼ်ႇ ၶၼ်ႇထႃႇ တၢင်းႁႃႈပႃး ၸိူဝ်းၼႆႉယူႇ ၼႆႉၸင်ႇႁွင်ႉဝႃႈ ဢၼိၸ်ၸသၺ်ယႃးယဝ်ႉ ။
ဢၼၼ်ႇတႃႇ ! ဢၼတ်တသၺ်ယႃး ပဵၼ်ၸိူင်.ႁိုဝ် ?
ဢၼၼ်ႇတႃႇ ! ၽိၵ်ၶူၸိူဝ်းဢၼ်ၶဝ်ႈသူႇပႃႇ သူႇႁူမ်ႈမႆႉ သူႇႁိူၼ်းတၼ်း ၶူၼ်ႉၶႆႈယူႇၸိူင်ႉၼၼ်ဝႃႈ တႃပဵၼ်ဢၼတ်တႃး ယုၵ်ႈပဵၼ်ဢၼတ်တႃး ႁူ ပဵၼ်ဢၼတ်တႃး သဵင်ပဵၼ်ဢၼတ်တႃး ၶူလင်ပဵၼ်ဢၼတ်တႃး သႅဝ်ဢၢႆ ပဵၼ်ဢၼတ်တႃး ရူသ် ပဵၼ်ဢၼတ်တႃး ၵႃယပဵၼ်ဢၼတ်တႃး ၽူတ်း တၽပဵၼ်ဢၼတ်တႃး ၸႂ် ပဵၼ်ဢၼတ်တႃး ထံမရူမ်း ပဵၼ်ဢၼတ်တႃး ၼင်ႇၼႆ ပဵၼ်ၽူႈဢၼ်ႁၼ်လွင်ႈဢၼတ်တႃး ၼႂ်းဢႃယတၼ တင်းၽၢႆႇ ၼႂ်း လႄႈၽၢႆႇၼွၵ်ႈႁူၵ်း ၸိူဝ်းၼႆႉယူႇ ၼႆႉၸင်ႇႁွင်ႉဝႃႈ ဢၼတ်တသၺ်ယႃး ယဝ်ႉ ။
ဢၼၼ်ႇတႃႇ ! ဢသုၽသၺ်ယႃးပဵၼ်ၸိူင်ႉႁိုဝ်?
ဢၼၼ်ႇတႃႇ ! ၽိၵ်ၶူၸိူဝ်းဢၼ်ႁၼ်လူၺ်ႈၵၢင်းယၢၼ် ၵႃယၼင်ႇၼႆႉ တေႇပိုၼ်ႉ ၽႃႇတိၼ်ထိုင်ပႃႈၼိူဝ် တေႇသဵၼ်ႈၶူၼ်ႁူဝ်ထိုင်ပိုၼ်ႉတႂ်ႈ ဝႃႈမီးၼင်ႁူမ်ႉႁေႃႇယူႇ တၢင်း တူဝ် တဵမ်ၵႂႃႇလူၺ်ႈၶွင်ဢၼ်ဢမ်ႇၸိုၼ်ႈသႂ် မီးလၢႆၸိူဝ်းလၢႆပိူင် ၼၼ်ႉ မီးၶူၼ်ႁူဝ် မီးၶူၼ် ၼဵပ်ႉ ၶဵဝ်ႈ ၼင် ၼိူဝ်ႉ ဢဵၼ် လုပ်ႇ ၼိူဝ်ႉယိူဝ်ႉၼႂ်းလုပ်ႇ တႆ ႁူဝ်ၸႂ် တပ်း ၽင်ၽိုတ်ႇ မၢမ်ႉ ပွတ်ႇ လမ်းသႆႈ လမ်းသႆႈ သုတ်း တၢင်းၵိၼ် ၼႂ်း ႁူင်းၶဝ်ႈ ဢုၸရ ၼမ်ႉလီ ၼမ်ႉၼွင် လေႃးႁိတ ႁိူဝ်ႇ မၼ်း ၼမ်ႉတႃ ၼမ်ႉလိူင် ၼမ်ႉလၢႆး ၼမ်ႉမိူၵ်ႈ ၼမ်ႉလေႃႇၶေႃႈ ၼမ်ႉမုတရ ပဵၼ်ၽူႈႁၼ်ဢမ်ႇႁၢင်ႈလီ ၼႂ်းတူဝ်ၶိင်း ၸိူဝ်းၼႆႉ ၸင်ႇႁွင်ႉဝႃႈ ဢသုၽ သၺ်ယႃးယဝ်ႉ ။
ဢၼၼ်ႇတႃႇ ! ဢထီၼဝသၺ်ယႃး ပဵၼ်ၸိူင်ႉႁိုဝ် ?
ဢၼၼ်ႇတႃႇ ! ၽိၵ်ၶူၸိူဝ်းၶဝ်ႈသူႇပႃႇ သူႇႁူမ်ႈမႆႉ ဢမ်ႇၼၼ် သူႇႁိူၼ်းတၼ်း ၶူၼ်ႉၶႆႈယူႇလူၺ်ႈပရႃၸၵ် ၸိူင်ႉၼႆဝႃႈ ၵႃႇယတူဝ်ၶိင်းၼႆႉ မီးတုၵ်ႉၶၼမ်ၼႃႇ မီး တၢမ်ႇၼမ်ၼႃႇ ၸိူင်ႉၼႂ်းၵႃယတူဝ်ၶိင်းၼႆႉ မီးဢၽၢထ်လၢႆၸိူဝ်းလၢႆပိူင် ၵိူတ်ႇၶိုၼ်ႈ မိူၼ်ၼင်ႇ ယေႃးၵႃႇၼႂ်းတႃ ယေႃးၵႃႇၼႂ်းႁူ ယေႃးၵႃႇၼႂ်းၶူလင် ယေႃးၵႃႇတီႈလိၼ်ႉ ယေႃးၵႃႇၸွမ်းတူဝ် ယေႃးၵႃႇတီႈႁူဝ် ယေႃးၵႃႇတီႈႁူ ယေႃးၵႃႇတီႈသူပ်း ယေႃးၵႃႇတီႈၶဵဝ်ႈ တၢင်းပဵၼ်ဢႆ တၢင်းပဵၼ်ႁိုတ်ႇ တၢင်းပဵၼ် ၶႆႈဝတ်ႈ ၼၢဝ်ၵွင်ႉႁွၼ်ႉမႆႈ ၼၢဝ်ၸိုမ်း တၢင်းပဵၼ်ၼႂ်းႁူင်းၶဝ်ႈ
တၢင်းပဵၼ်လူမ်းမဝ်း ၸဵပ်း ၵႅၼ်း တၢင်းပဵၼ်မွင်ၶေႃႈ ပဵၼ်ၽီ ပဵၼ်ၵၢၵ်ႇ လူမ်းမႃႈမူ တၢင်းပဵၼ်ၽိဝ် ၼင်ပူၺ်ႇ
တၢင်းပဵၼ်ႁိုတ်ႇႁွပ်ႇ တၢင်းပဵၼ်ၼႂ်းလိူတ်ႈ လိူတ်ႈၸၢင် လိူတ်ႈၵၢမ်ႈ တၢင်းပဵၼ်ပဝ်ဝၢၼ် တီသၢၼ်ႈ တၢင်းပဵၼ်ၵႂ်ႈပွင်း တၢင်းပဵၼ်ၶႆႈ ၼၢဝ် ဝတ်း ပဵၼ်ၸွမ်းၶၢဝ်းရႃသီဢုတုလႅၵ်ႈလၢႆႈ ၸပ်းတၢင်းပဵၼ် ယွၼ်ႉႁႅင်းၵမ်ႉ တူဝ် ဢူၼ်ႈဢွၼ်ႇ ၸပ်းတၢင်းတၢင်း ပဵၼ်ယွၼ်ႉဢွၵ်ႇႁႅင်းပူၼ်ႉ လိူဝ် ၸပ်းတၢင်း ပဵၼ်ယွၼ်ႉၵိၼ်ၼမ်ပူၼ်ႉ ၸပ်းတၢင်းပဵၼ်ယွၼ်ႉဢိုပ်းယၢၵ်ႈ ၸပ်းတၢင်းပဵၼ် ယွၼ်ႉ ဝိပႃႇၵၢမ်ႇ ဢမ်ႇယူႇလီယွၼ်ႉ လူမ်းမႆႈ လူမ်းၵတ်း ယွၼ်ႉတွင်ႉမႆႈ ၽၢႆႈဢွၼ်ႇ ၽၢႆႈလူင် ဢမ်ႇၸိုၼ်ႈသႂ် ပဵၼ်ၽူႈႁၼ်တၢမ်ႇၼႂ်းတူဝ် ၵႃႇယ ယူႇၸိူင်ႉၼၼ် ၸင်ႇႁွင်ႉဝႃႈ ဢထီၼဝသၺ်ယႃးယဝ်ႉ။
ဢၼၼ်ႇတႃႇ ! ပႁႃၼသၺ်ယႃးပဵၼ်ၸိူင်ႉႁိုဝ် ?
ဢၼၼ်ႇတႃႇ ! ၽိၵ်ၶူၸိူဝ်းဢမ်ႇယွမ်းႁပ်ႉလွင်ႈၵၢမ်ႇမဝိတုၵ(ဝိတူၵ်)ဢၼ်
ၵိူတ်ႇၶိုၼ်ႈယဝ်ႉ ၽႃႈဝၢင်းပႅတ်ႈ ႁဵတ်းႁႂ်ႈသုတ်းသဵင်ႈ ႁႂ်ႈထိုင်လွင်ႈ ဢမ်ႇၵိုတ်း လိူဝ်
ဢမ်ႇယွမ်း ႁပ်ႉဝႆႉလွင်ႈ ၽယႃပၢတ်ႇဝိတုၵ ဢၼ်ၵိူတ်ႇၶိုၼ်ႈယဝ်ႉ ၽႃႈဝၢင်းပႅတ်ႈ ႁဵတ်းႁႂ်ႈ သုတ်းသဵင်ႈထိုင်လွင်ႈဢမ်ႇလိူဝ်
ဢမ်ႇယွမ်း ႁပ်ႉဝႆႉလွင်ႈ ဝိႁိင်သႃဝိတုၵ ဢၼ်ၵိူတ်ႇၶိုၼ်ႈယဝ်ႉ ၽႃႈဝၢင်းပႅတ်ႈ ႁဵတ်းႁႂ်ႈ သုတ်းသဵင်ႈထိုင်လွင်ႈဢမ်ႇလိူဝ်
ဢမ်ႇယွမ်း ႁပ်ႉဝႆႉလွင်ႈဢၵုသူလ်ထမ်းတၢင်းလၢႆ ဢၼ်ပဵၼ်ဝူတ်ႈ တၢမ်ႇဢၼ် ၵိူတ်ႇၶိုၼ်ႈယဝ်ႉ ၽႃႈဝၢင်းပႅတ်ႈ ႁဵတ်းႁႂ်ႈ သုတ်းသဵင်ႈထိုင် လွင်ႈဢမ်ႇလိူဝ်ၼႆႉႁွင်ႉဝႃႈ ပႁႃၼသၺ်ယႃးယဝ်ႉ ။
ဢၼၼ်ႇတႃႇ ! ဝိရႃၶသၺ်ယႃးပဵၼ်ၸိူင်ႉႁိုဝ် ?
ဢၼၼ်ႇတႃႇ ! ၽိၵ်ၶူၸိူဝ်းၶဝ်ႈသူႇပႃႇ သူႇႁူမ်ႈမႆႉ ဢမ်ႇၼၼ် သူႇႁိူၼ်းတၼ်း ၶူၼ်ႉၶႆႈလူၺ်ႈပရႃၸၵ်ႇ ၸိူင်ႉၼင်ႇဝႃႈ ထမ်း သၽႃႇဝၼၼ်ႉ ၵတ်းယဵၼ် သၽႃႇဝ ၼၼ်ႉ ပရႃၼိတ်ႉ ၸင်ႇဝႃႈ သၽႃႇဝၼၼ်ႉပဵၼ်တီႈၵိုတ်းယိုတ်း လွင်ႈသင်ၶႃရ (သင်ၶၢရ်) တၢင်းသဵင်ႈ ပဵၼ်တီႈဢွၵ်ႇယၢၼ် ဢုပထိ တၢင်းသဵင်ႈ ပဵၼ်တီႈသုတ်း သဵင်ႈ လွင်ႈတၼ်ႁႃ ပဵၼ်တၢင်းၸၢင်ႁၢႆ ပဵၼ်တၢင်းမွတ်ႇယဵၼ် ၸိူဝ်းၼႆႉ ၸင်ႇႁွင်ႉဝႃႈ ဝိရႃၶသၺ်ယႃးယဝ်ႉ ။
ဢၼၼ်ႇတႃႇ ! ၼိရေႃးထသၺ်ယႃး ပဵၼ်ၸိူင်ႉႁိုဝ်?
ဢၼၼ်ႇတႃႇ ! ၽိၵ်ၶူၸိူဝ်းၶဝ်ႈသူႇပႃႇ သူႇႁူမ်ႈမႆႉ ဢမ်ႇၼၼ် သူႇႁိူၼ်းတၼ်း ၶူၼ်ႉၶႆႈလူၺ်ႈပရႃၸၵ်ႇ ၸိူင်ႉၼင်ႇဝႃႈ လွင်ႈသၽႃႇဝၼၼ်ႉ ၵတ်းယဵၼ် လွင်ႈ သၽႃႇဝၼၼ်ႉ ပရႃၼိတ်ႉ ၸင်ႇဝႃႈ လွင်ႈသၽႃႇဝၼၼ်ႉပဵၼ်တီႈၵိုတ်းယိုတ်း လွင်ႈသင်ၶႃရ (သင်ၶၢရ်) တၢင်းသဵင်ႈ ပဵၼ်တီႈဢွၵ်ႇယၢၼ် ဢုပထိ တၢင်းသဵင်ႈ ပဵၼ်တီႈသုတ်း သဵင်ႈလွင်ႈတၼ်ႁႃ ပဵၼ်တၢင်းမွတ်ႇႁၢႆ ပဵၼ်တၢင်းမွတ်ႇယဵၼ် ၸိူဝ်းၼႆႉ ၸင်ႇႁွင်ႉဝႃႈ ၼိရေႃးထသၺ်ယႃးယဝ်ႉ ။
ဢၼၼ်ႇတႃႇ ! သပ်ၽလေႃၵေဢၼၽိရတသၺ်ယႃး ပဵၼ်ၸိူင်ႉႁိုဝ် ?
ဢၼၼ်ႇတႃႇ ! ၽိၵ်ၶူၸိူဝ်းၼႆႉ ဢၼုသႃယ (လွင်ႈယၢမ်ႈ) ၼႂ်းၵၢၼ်ဝၢင်းထၢပ်ႈ ၼႂ်းလွင်ႈၽင်တူဝ်ၶဝ်ႈၵႂႃႇယိပ်းမၼ်ႈပၼ်ႈၵႅၼ်ႇၸိတ်ႇၸႂ်လူၺ်ႈတၼ်ႁႃ ဢုပထၢၼ်ႇ သေပိူင် ၼႂ်းလေႃးၵမီးယူႇ ၸင်ႇဝၢင်းပႅတ်ႈ ဢၼုသယ ၸိူဝ်း ၼၼ်ႉ ၵိုတ်းယိုတ်းသေ ဢမ်ႇၶဝ်ႇၵႂႃႇယိပ်းမၼ်ႈပၼ်ႈၵႅၼ်ႇ ၼႆႉၸင်ႇႁွင်ႉဝႃႈ သပ်ၽလေႃၵေဢၼၽိရတသၺ်ယႃး ယဝ်ႉ ၊ (လွင်ႈယႂ်ႇလူင်ၼႂ်းလေႃးၵၼႆႉဢမ်ႇၸႂ်လွင်ႈယိၼ်းလီ)။
ဢၼၼ်ႇတႃႇ ! သပ်ၽသင်ၶႃရေသုဢၼိၸ်ၸသၺ်ၺႃ ပဵၼ်ၸိူင်ႉႁိုဝ်?
ဢၼၼ်ႇတႃႇ ! ၽိၵ်ၶူၸိူဝ်း ဢၼ်ဢိုတ်ႇဢၢတ်ႇ ဢိမ်ႇၸၢၼ်ႈ မိူဝ်ႇၸင်း တေႃႇ သင်ၶႃရတၢင်းလၢႆၼၼ်ႉ ၼႆႉၸင်ႇႁွင်ႉဝႃႈ သပ်ၽသင်ၶႃရေသုဢၼိၸ်ၸ
သၺ်ယႃး ယဝ်ႉ ၊ (သင်ၶႃရၼႆႉဢမ်ႇမၼ်ႈၵိုမ်းဢမ်ႇၸႂ်လွင်ႈယိၼ်းလီ)။
ဢၼၼ်ႇတႃႇ ! ဢႃၼႃပႃၼသတိသၺ်ယႃး ပဵၼ်ၸိူင်ႉႁိုဝ် ?
ဢၼၼ်ႇတႃႇ ! ၽိၵ်ၶူၸိူဝ်းၶဝ်ႈသူႇပႃႇ သူႇႁူမ်ႈမႆႉ ဢမ်ႇၼၼ် သူႇႁိူၼ်းတၼ်း ၼင်ႈၵူႈၶႃ(ၼင်ႈၶၢႆၶုတ်ႇ) ၼင်ႈတင်ႈတူဝ်သိုဝ်ႈ တင်ႈသတိႁႂ်ႈႁူႉတူဝ်ႈၼႃႈ မီးသတိထူၺ်ႈ ၸႂ်ၶဝ်ႈ မီးသတိထူၺ်ႈၸႂ်ဢွၵ်ႇ ထူၺ်ႈၸႂ်ၶဝ်ႈယၢဝ်း ၵေႃႈႁူႉ ၸႅင်ႈဝႃႈထူၺ်ႈၸႂ်ၶဝ်ႈယၢဝ်း ထူၺ်ႈၸႂ်ဢွၵ်ႇယၢဝ်းၵေႃႈႁူႉၸႅင်ႈဝႃႈ ထူၺ်ႈၸႂ် ဢွၵ်ႇယၢဝ်း ထူၺ်ႈၸႂ်ၶဝ်ႈပွတ်းၵေႃႈႁူႉၸႅင်ႈဝႃႈ ထူၺ်ႈၸႂ်ၶဝ်ႈပွတး ထူၺ်ႈၸႂ် ဢွၵ်ႇပွတ်းၵေႃႈႁူႉၸႅင်ႈဝႃႈ ထူၺ်ႈၸႂ်ဢွၵ်ႇပွတ်း
ၸိုင်ၶိုင်ပွင်ၽိုၵ်းႁႃႁဵၼ်းႁူႉဝႃႈ “ႁဝ်းပဵၼ်ၽူႈႁူႉၽွမ်ႉ ၼႂ်းၵႃယတၢင်းသဵင်ႈ ထူၺ်ႈၸႂ်ၶဝ်ႈ ” ဝႃႈ “ႁဝ်းပဵၼ်ၽူႈႁူႉၽွမ်ႉၼႂ်း ၵႃယ တၢင်းသဵင်ႈ ထူၺ်ႈၸႂ်ဢွၵ်ႇ ”
ၸိုင်ၶိုင်ပွင်ၽိုၵ်းႁႃႁဵၼ်းႁူႉဝႃႈ “ႁဝ်းပဵၼ်ၽူႈၶတ်းၸႂ် ႁႂ်ႈၵႃယသင်ၶၢရ် ၵိုတ်းယိုတ်းယူႇထူၺ်ႈၸႂ်ၶဝ်ႈ” ဝႃႈ “ ႁဝ်းပဵၼ်ၽူႈၶတ်းၸႂ်ႁဵတ်းႁႂ်ႈၵႃယသင်ၶၢရ် ၵိုတ်းယိုတ်းယူႇ ထူၺ်ႈၸႂ်ဢွၵ်ႇ ”
ၸိုင်ၶိုင်ပွင်ၽိုၵ်းႁႃႁဵၼ်းႁူႉဝႃႈ “ႁဝ်းပဵၼ်ၽူႈႁူႉၽွမ်ႉ လွင်ႈပီႇတီ
ထူၺ်ႈၸႂ်ၶဝ်ႈ” ဝႃႈ “ ႁဝ်းပဵၼ်ၽူႈႁူႉၽွမ်ႉ လူၺ်ႈပီတိ ထူၺ်ႈၸႂ်ဢွၵ်ႇ ”
ၸိုင်ၶိုင်ပွင်ၽိုၵ်းႁႃႁဵၼ်းႁူႉဝႃႈ “ႁဝ်းပဵၼ်ၽူႈႁူႉၽွမ်ႉ လွင်ႈသုၶ ထူၺ်ႈၸႂ် ၶဝ်ႈ” ဝႃႈ “ ႁဝ်းပဵၼ်ၽူႈႁူႉၽွမ်ႉလူၺ်ႈသုၶထူၺ်ႈၸႂ်ဢွၵ်ႇ ” ၸိုင်ၶိုင်ပွင်ၽိုၵ်း ႁႃႁဵၼ်း ႁူႉဝႃႈ “ႁဝ်းပဵၼ်ၽူႈႁူႉၽွမ်ႉ လွင်ႈၸိတသင်ၶၢရ် ထူၺ်ႈၸႂ်ၶဝ်ႈ” ဝႃႈ “ ႁဝ်း ပဵၼ် ၽူႈ ႁူႉၽွမ်ႉလူၺ်ႈၸိတသင်ၶၢရ်ထူၺ်ႈၸႂ်ဢွၵ်ႇ ”
ၸိုင်ၶိုင်ပွင်ၽိုၵ်းႁႃႁဵၼ်းႁူႉဝႃႈ “ႁဝ်းပဵၼ်ၽူႈႁူႉၽွမ်ႉ လွင်ႈၸိတ သင်ၶၢရ်ႁႂ်ႈ ၵိုတ်းယိုတ်းယူ ထူၺ်ႈၸႂ်ၶဝ်ႈ” ဝႃႈ “ ႁဝ်းပဵၼ်ၽူႈႁူႉၽွမ်ႉလူၺ်ႈၸိတသင်ၶၢရ် ႁႂ်ႈၵိုတ်းယိုတ်းယူႇ ထူၺ်ႈၸႂ်ဢွၵ်ႇ ”
ၸိုင်ၶိုင်ပွင်ၽိုၵ်းႁႃႁဵၼ်းႁူႉဝႃႈ “ႁဝ်းပဵၼ်ၽူႈႁူႉၽွမ်ႉ လွင်ႈၸိတ
ထူၺ်ႈၸႂ်ၶဝ်ႈ” ဝႃႈ “ ႁဝ်းပဵၼ်ၽူႈႁူႉၽွမ်ႉလူၺ်ႈၸိတ် ထူၺ်ႈၸႂ်ဢွၵ်ႇ ”
ၸိုင်ၶိုင်ပွင်ၽိုၵ်းႁႃႁဵၼ်းႁူႉဝႃႈ “ႁဝ်းပဵၼ်ၽူႈႁဵတ်းႁႂ်ႈ ၸိတ်ပရႃမူထ်ၶိုၼ်ႈ
ထူၺ်ႈၸႂ်ၶဝ်ႈ” ဝႃႈ “ ႁဝ်းပဵၼ်ၽူႈႁဵတ်းႁႂ်ႈၸိတ်ပရႃမူထ်ၶိုၼ်ႈ ထူၺ်ႈၸႂ်ဢွၵ်ႇ ”
ၸိုင်ၶိုင်ပွင်ၽိုၵ်းႁႃႁဵၼ်းႁူႉဝႃႈ “ႁဝ်းပဵၼ်ၽူႈႁဵတ်းႁႂ်ႈ ၸိတ်တင်ႈမၼ်ႈ
ထူၺ်ႈၸႂ်ၶဝ်ႈ” ဝႃႈ “ ႁဝ်းပဵၼ်ၽူႈႁဵတ်းႁႂ်ႈၸိတ်တင်ႈမၼ်ႈ ထူၺ်ႈၸႂ်ဢွၵ်ႇ ”
ၸိုင်ၶိုင်ပွင်ၽိုၵ်းႁႃႁဵၼ်းႁူႉဝႃႈ “ႁဝ်းပဵၼ်ၽူႈႁဵတ်းႁႂ်ႈ ၸိတ်ပွႆႇယူႇ
ထူၺ်ႈၸႂ်ၶဝ်ႈ” ဝႃႈ “ ႁဝ်းပဵၼ်ၽူႈႁဵတ်းႁႂ်ႈၸိတ်ပွႆႇယူႇထူၺ်ႈၸႂ်ဢွၵ်ႇ ”
ၸိုင်ၶိုင်ပွင်ၽိုၵ်းႁႃႁဵၼ်းႁူႉဝႃႈႁဝ်းပဵၼ်ၽူႈႁၼ်လွင်ႈဢမ်ႇမၼ်ႈၵိုမ်းယူႇတႃႇသေႇ ထူၺ်ႈၸႂ်ၶဝ်ႈ” ဝႃႈ “ ႁဝ်းပဵၼ်ၽူႈႁၼ်လွင်ႈဢမ်ႇ မၼ်ႈၵိုမ်း ယူႇတႃႇသေႇ ထူၺ်ႈ ၸႂ်ဢွၵ်ႇ ”
ၸိုင်ၶိုင်ပွင်ၽိုၵ်းႁႃႁဵၼ်းႁူႉဝႃႈ “ႁဝ်းပဵၼ်ၽူႈႁၼ်လွင်ႈၸိုၼ်ႇၸၢင်ယူႇတႃႇသေႇ ထူၺ်ႈၸႂ်ၶဝ်ႈ” ဝႃႈ “ ႁဝ်းပဵၼ်ၽူႈႁၼ်လွင်ႈၸိုၼ်ႇၸၢင်ယူႇတႃႇသေႇ ထူၺ်ႈၸႂ်ဢွၵ်ႇ ”
ၸိုင်ၶိုင်ပွင်ၽိုၵ်းႁႃႁဵၼ်းႁူႉဝႃႈ “ႁဝ်းပဵၼ်ၽူႈႁၼ်လွင်ႈမွတ်ႇႁၢႆဢမ်ႇႁႂ်ႈမီးယူႇတႃႇသေႇထူၺ်ႈၸႂ်ၶဝ်ႈ” ဝႃႈ “ ႁဝ်းပဵၼ်ၽူႈႁၼ်လွင်ႈမွတ်ႇႁၢႆဢမ်ႇႁႂ်ႈမီး ယူႇတႃႇသေႇ ထူၺ်ႈၸႂ်ဢွၵ်ႇ ”
ၸိုင်ၶိုင်ပွင်ၽိုၵ်းႁႃႁဵၼ်းႁူႉဝႃႈ “ႁဝ်းပဵၼ်ၽူႈႁၼ်လွင်ႈၽႅတ်းဢွၵ်ႇၶိုၼ်းယူႇတႃႇသေႇထူၺ်ႈၸႂ်ၶဝ်ႈ” ဝႃႈ “ ႁဝ်းပဵၼ်ၽူႈႁၼ်လွင်ႈၽႅတ်းဢွၵ်ႇၶိုၼ်းယူႇတႃႇသေႇ ထူၺ်ႈၸႂ်ဢွၵ်ႇ ”
ၼႆႉၸင်ႇႁင်ႉဝႃႈ ဢႃၼႃပႃၼသတိ
ဢၼၼ်ႇတႃႇ ! မိူဝ်ႈသူၶဝ်ႈၵႂႃႇႁႃ ၸဝ်ႈၽိၵ်ၶူ ၶီရိမႃၼူၼ်းယဝ်ႉ ၵၢဝ်ႇႁေႃး ၼေပၼ် သၺ်ၺႃသိပ်းပိူင်ၼႆႉပၼ် ၶေႃႈၼႆႉပဵၼ်ထႃၼဢၼ် ၸင်ႈ မီးလႆႈ
မိူဝ်ႈၽိၵ်ၶူၶီရိမႃၼူၼ်းလႆႈယိၼ်းထွမ်ႇသၺ်ၺႃသိပ်းပိူင်ၼႆႉယဝ်ႉ တၢင်းပဵၼ်ၸဝ်ႈ ၸင်ႈၵိုတ်းယိုတ်းၵႂႃႇလူၺ်ႈဢၼ်ၵိုင်ႇပဵၼ် ။
ဝၢႆးသေၼၼ်ႉယဝ်ႉ ၸဝ်ႈဢၼၼ်ႇတႃႇ ၸင်ႇတွင်းဢဝ်သၺ်ၺႃသိပ်းပိူင်ၼႆႉသေ ၶဝ်ႈၵႂႃႇ ၸူးၵႃႈတီႈၸဝ်ႈ ၶီရိမႃၼူၼ်းယဝ်ႉ ၸင်ႇၵၢဝ်ႇႁေႃးၼေ ပၼ်သၺ်ၺႃ သိပ်းပိူင်ၼႆႉၸူး ၸဝ်ႈ ပေႃးဝႃႈၸဝ်ႈၶီရိမႃၼူၼ်း လႆႈႁပ်ႉထွမ်ႇဢဝ်သၺ်ၺႃသိပ်း ပိူင်ၼႆႉ ယဝ်ႉ တၢင်းပဵၼ်ၸဝ်ႈၵေႃး ၵိုတ်းယိုတ်းသေၸိုၼ်ႈၶႅၼ်းၵႂႃႇ လႄႈ ဢၽၢတ်ႇ ၸဝ်ႈၵေႃႈပဵၼ်မိူၼ်ၽႃႈဝၢင်းၸွမ်းယဝ်ႉ။
ၶေႃႈသပ်းလႅင်းႁႂ်ႈၽူႈဢၢၼ်ႇပွင်ႇၸႂ်ငၢႆႈ-
ၽွၼ်းလီ လွင်ႈလႆႈထွမ်ႇထမ်းတြႃး ပွႆႇဝၢင်းလႆႈ တၢင်းဝူၼ်ႉ ဢၼ်ဝႃႈ တူဝ်ၵဝ် ၸႂ်ၵဝ် ၵူႈလွင်ႈပဵၼ်ၶွင်ၵဝ် ပွႆႇဝၢင်းလႆႈတၢင်းၵျေႃႇလေႃးၵျီႇ မိူင်းၵူၼ်း
မိူဝ်ႈဢမ်ႇယူႇလီပဵၼ်တၢင်းပဵၼ်ႁၢႆႉႁႅင်း မီးၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈ မႃးႁေႃးတြႃး ၼေပၼ် မီးသႃဝၵ ၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈ မႃးႁေႃးတြႃးၼေပၼ် မိူဝ်ႈဢမ်ႇ မီးၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈမႃးႁေႃးတြႃးၼေပၼ် ဢမ်ႇမီးသႃဝၵ ၽြႃးပဵၼ် ၸဝ်ႈ မႃးႁေႃးတြႃးၼေပၼ် ၵူၺ်းၵႃႈၸဝ်ႈၵဝ်ႇၼၼ်ႉၶူၼ်ႉၶႆႈႁၼ် ၶိုၼ်းထမ်း တြႃးဢၼ်ယၢမ်ႈလႆႈႁဵၼ်းႁူႉမႃး ယၢမ်ႈလႆႈထွမ်ႇယိၼ်းမႃး သေပတိပတ်ႈ ႁဵတ်းၸွမ်းၸိုင် တၢင်းပဵၼ်ၼၼ်ႉတေၸိုၼ်ႈၶႅၼ်းမႃးယူႇ။
သင်ဝႃႈပဵၼ်တၢင်းပဵၼ်ႁၢႆႉႁႅင်းၸမ်တၢႆယဝ်ႉၽူႈၼၼ်ႉလႆႈထွမ်ႇတြႃးၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈ ဢမ်ႇၼၼ် မီးၽိၵ်ၶူၶဝ်တွင်းဢဝ်ၵႂၢမ်းၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈမႃးႁေႃးၼေပၼ် ဢမ်ႇၼၼ်ႇမီးပူၵ်ႉၵူလ်ႇသေၵေႃႉတွင်းဢဝ်ၵႂၢမ်းၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈမႃးၵၢဝ်ႇႁေႃးၼေပၼ် ဢမ်ႇၼၼ်ၽူႈၼၼ်ႉၶူၼ်ႉၶႆႈႁၼ်ၶိုၼ်းထမ်းတြႃးၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈ ဢၼ်ယၢမ်ႈလႆႈထွမ်ႇယိၼ်းမႃးၼၼ်ႉယဝ်ႉ သေသဵင်ႈၸႂ်တၢႆၵႂႃႇၸိုင် ဝိၺဵၼ်ႇၶွင် ၵူၼ်းၵေႃႉၼၼ်ႉ ၸင်ႇဢရိယပူၵ်ႉၵူလ်ႇယဝ်ႉ။
တေႁဵတ်းႁိုဝ်ႁူႉလႆႈဝႃႈ ဝိၺဵၼ်ႇၶွင်ၵူၼ်းၽူႈၼၼ်ႉပဵၼ်ဢရိယပူၵ်ႉၵူလ်ႇ
ထံမတႃႇ ၵူၼ်းလႄႈသတ်းတၢင်းလၢႆ မိူဝ်တၢႆယဝ်ႉဢမ်ႇပူၼ်ႉလႆႈ သၢမ်ၸူဝ်ႈ မွင်း တူဝ်တၢႆၼၼ်ႉတေၶႅင်သေၼိူဝ်ႉၼင်တေသဝ်ႈမွင်ဝႆႉယူႇယဝ်ႉ
ၵူၺ်းသင်ဝႃႈသၢမ်ၸူဝ်ႈမွင်ႉပူၼ်ႉၵႂႃႇယဝ်ႉ သင်ၶၢပ်ႈတူဝ်တၢႆၼၼ်ႉၽွင်ႇသႂ် ဢမ်ႇ ၶႅင် ယင်းၼိမ်ႉဢူၼ်ႈဢၼ်ႇမိူၼ်ၵူၼ်းၼွၼးလပ်းယူႇၸိုင် ပွင်ႇဝႃႈၶဝ် လုတ်ႈ ပူၼ်ႉလႆႈသေပဵၼ်ဢရိယပူၵ်ႉၵူလ်ႇယဝ်ႉ။
ဢႃၼႃပႃၼသတိ
ဢႃၼႃပႃၼသတိ
ဢိင်ၶေႃႈမုလ်းပီတၵၢတ်ႈၽၢႆႇထႆး ၊-ปาลิ มหาวาร.อํ. ๑๙/ ๓๙๖/๑๕๔๙-๓๙๗/ ๑๓๑๑-๑๓๑๓.
ၽွၵ်ႉၶူတၢင်းလၢႆ ! ဢႃၼႃပႃၼသတိ ဢၼ်ပူၵ်ႉၵူလ်ႇၵျၢင်ႉၵမ်လီယဝ်ႉ ၸင်ႇမီးၽူလ်ယႂ်ႇ မီး ၽွၼ်းလီယႂ်ႇ ပဵၼ်ဢႃၼႃပႃၼသတိ ဢၼ်ပူၵ်ႉၵူလ်ႇၶဝ်ၵျၢင်ႉၵမ်ၸိူင်ႉၼင်ႇႁိုဝ်ႁႂ်ႈပေႃးမီး ၽူလ်ယႂ်ႇ မီးၽွၼ်းလီယႂ်ႇ
ၽိၵ်ၶူတၢင်းလၢႆ ! ၸိူင်ႉၼင်ႇၽိၵ်ၶူ ၵႂႃႇယဝ်ႉ သူႇပႃႇ သူႇႁူမ်ႈမႆႉ သူႇႁိူၼ်းတၼ်း ၵေႃႈယဝ်ႉ ၼင်ႈၵူႈၶႃၶဝ်ႈမႃးႁႂ်ႈႁွပ်ႈ ၼင်ႈတူဝ်တင်ႈသိုဝ်ႈ မီးသတိယူႇတဵမ်ထူၼ်ႈ ၊ မီးသတိထူၺ်ႈၸႂ် ၶဝ်ႈ မီးသတိထူၺ်ႈၸႂ်ဢွၵ်ႇ
မိူဝ်ႈထူၺ်ႈၸႂ်ႈၶဝ်ႈယၢဝ်းၵေႃႈႁူႉၸႅင်ႈဝႃႈထူၺ်ႈၸႂ်ၶဝ်ႈယၢဝ်း မိူဝ်ႈထူၺ်ႈ ၸႂ် ဢွၵ်ႇယၢဝ်းၵေႃႈႁူႉၸႅင်ႈဝႃႈထူၺ်ႈၸႂ်ဢွၵ်ႇယၢဝ်း ၊ မိူဝ်ႈထူၺ်ႈၸႂ်ၶဝ်ႈပွတ်းၵေႃႈ ႁူႉၸႅင်ႈဝႃႈထူၺ်ႈၸႂ်ၶဝ်ႈပွတ်း ၊ မိူဝ်ႈထူၺ်ႈၸႂ်ဢွၵ်ႇပွတ်းၵေႃႈႁူႉၸႅင်ႈဝႃႈထူၺ်ႈၸႂ်ဢွၵ်ႇပွတ်း
ၸိုင်ၶိုင်ပွင်ၽိုၵ်းႁႃႁဵၼ်းႁူႉဝႃႈ “ႁဝ်းပဵၼ်ၽူႈႁူႉၽွမ်ႉ ၼႂ်းၵႃယတၢင်းသဵင်ႈ (သပ်ၽၵႃယပတိသံဝေထိ) ထူၺ်ႈၸႂ်ၶဝ်ႈ ” ဝႃႈ
“ႁဝ်းပဵၼ်ၽူႈႁူႉၽွမ်ႉၼႂ်း ၵႃယ တၢင်းသဵင်ႈ ထူၺ်ႈၸႂ်ဢွၵ်ႇ ”
ၸိုင်ၶိုင်ပွင်ၽိုၵ်းႁႃႁဵၼ်းႁူႉဝႃႈ “ႁဝ်းပဵၼ်ၽူႈၶတ်းၸႂ် ႁႂ်ႈၵႃယသင်ၶၢရ် ၵိုတ်းယိုတ်းယူႇ ( ပသ်သမ်ၽယံ ၵႃယသံၶႃရံ) ထူၺ်ႈၸႂ်ၶဝ်ႈ” ဝႃႈ
“ ႁဝ်းပဵၼ်ၽူႈၶတ်းၸႂ်ႁဵတ်းႁႂ်ႈၵႃယသင်ၶၢရ် ၵိုတ်းယိုတ်းယူႇ ထူၺ်ႈၸႂ် ဢွၵ်ႇ ”
ၸိုင်ၶိုင်ပွင်ၽိုၵ်းႁႃႁဵၼ်းႁူႉဝႃႈ “ႁဝ်းပဵၼ်ၽူႈႁူႉၽွမ်ႉ လွင်ႈပီႇတီ
( ပီတိပတိသံဝေထိ) ထူၺ်ႈၸႂ်ၶဝ်ႈ” ဝႃႈ “ ႁဝ်းပဵၼ်ၽူႈႁူႉၽွမ်ႉလူၺ်ႈ ပီတိထူၺ်ႈၸႂ်ဢွၵ်ႇ ”
ၸိုင်ၶိုင်ပွင်ၽိုၵ်းႁႃႁဵၼ်းႁူႉဝႃႈ “ႁဝ်းပဵၼ်ၽူႈႁူႉၽွမ်ႉ လွင်ႈသုၶ
( သုၶပတိသံဝေထိ) ထူၺ်ႈၸႂ်ၶဝ်ႈ” ဝႃႈ “ ႁဝ်းပဵၼ်ၽူႈႁူႉၽွမ်ႉ လူၺ်ႈ သုၶထူၺ်ႈၸႂ်ဢွၵ်ႇ ”
ၸိုင်ၶိုင်ပွင်ၽိုၵ်းႁႃႁဵၼ်းႁူႉဝႃႈ “ႁဝ်းပဵၼ်ၽူႈႁူႉၽွမ်ႉ လွင်ႈၸိတသင်ၶၢရ်
( ၸိတသံၶႃရပတိသံဝေထိ) ထူၺ်ႈၸႂ်ၶဝ်ႈ” ဝႃႈ “ ႁဝ်းပဵၼ်ၽူႈႁူႉၽွမ်ႉလူၺ်ႈ ၸိတသင်ၶၢရ်ထူၺ်ႈၸႂ်ဢွၵ်ႇ ”
ၸိုင်ၶိုင်ပွင်ၽိုၵ်းႁႃႁဵၼ်းႁူႉဝႃႈ “ႁဝ်းပဵၼ်ၽူႈႁူႉၽွမ်ႉ လွင်ႈၸိတသင်ၶၢရ် ႁႂ်ႈ ၵိုတ်းယိုတ်းယူ ( ပသ်သံၽယံ ၸိတသံၶႃရံ) ထူၺ်ႈၸႂ်ၶဝ်ႈ” ဝႃႈ “ ႁဝ်းပဵၼ်ၽူႈႁူႉၽွမ်ႉလူၺ်ႈၸိတသင်ၶၢရ် ႁႂ်ႈၵိုတ်းယိုတ်းယူႇ ထူၺ်ႈၸႂ်ဢွၵ်ႇ ”
ၸိုင်ၶိုင်ပွင်ၽိုၵ်းႁႃႁဵၼ်းႁူႉဝႃႈ “ႁဝ်းပဵၼ်ၽူႈႁူႉၽွမ်ႉ လွင်ႈၸိတ
( ၸိတပတိသံဝေထိ) ထူၺ်ႈၸႂ်ၶဝ်ႈ” ဝႃႈ “ ႁဝ်းပဵၼ်ၽူႈႁူႉၽွမ်ႉလူၺ်ႈၸိတ် ထူၺ်ႈၸႂ်ဢွၵ်ႇ ”
ၸိုင်ၶိုင်ပွင်ၽိုၵ်းႁႃႁဵၼ်းႁူႉဝႃႈ “ႁဝ်းပဵၼ်ၽူႈႁဵတ်းႁႂ်ႈ ၸိတ်ပရႃမူထ်ၶိုၼ်ႈ
( ဢၽိပ်ပ မူထ်ယံ ၸိတ်တံ) ထူၺ်ႈၸႂ်ၶဝ်ႈ” ဝႃႈ “ ႁဝ်းပဵၼ်ၽူႈႁဵတ်းႁႂ်ႈၸိတ်ပရႃမူထ်ၶိုၼ်ႈ ထူၺ်ႈၸႂ်ဢွၵ်ႇ ”
ၸိုင်ၶိုင်ပွင်ၽိုၵ်းႁႃႁဵၼ်းႁူႉဝႃႈ “ႁဝ်းပဵၼ်ၽူႈႁဵတ်းႁႂ်ႈ ၸိတ်တင်ႈမၼ်ႈ
( သမႃထႁံ ၸိတ်တံ) ထူၺ်ႈၸႂ်ၶဝ်ႈ” ဝႃႈ “ ႁဝ်းပဵၼ်ၽူႈႁဵတ်းႁႂ်ႈၸိတ်တင်ႈမၼ်ႈ ထူၺ်ႈၸႂ်ဢွၵ်ႇ ”
ၸိုင်ၶိုင်ပွင်ၽိုၵ်းႁႃႁဵၼ်းႁူႉဝႃႈ “ႁဝ်းပဵၼ်ၽူႈႁဵတ်းႁႂ်ႈ ၸိတ်ပွႆႇယူႇ
( ဝိမူၸယံ ၸိတ်တံ) ထူၺ်ႈၸႂ်ၶဝ်ႈ” ဝႃႈ “ ႁဝ်းပဵၼ်ၽူႈႁဵတ်းႁႂ်ႈ ၸိတ်ပွႆႇ ယူႇ ထူၺ်ႈၸႂ်ဢွၵ်ႇ ”
ၸိုင်ၶိုင်ပွင်ၽိုၵ်းႁႃႁဵၼ်းႁူႉဝႃႈ“ႁဝ်းပဵၼ်ၽူႈႁၼ်လွင်ႈဢမ်ႇမၼ်ႈၵိုမ်းယူႇတႃႇသေႇ ( ဢၼိၸ်ၸႃၼုပၸ်သီ) ထူၺ်ႈၸႂ်ၶဝ်ႈ” ဝႃႈ “ ႁဝ်းပဵၼ်ၽူႈႁၼ် လွင်ႈ ဢမ်ႇမၼ်ႈၵိုမ်းယူႇတႃႇသေႇထူၺ်ႈၸႂ်ဢွၵ်ႇ ”
ၸိုင်ၶိုင်ပွင်ၽိုၵ်းႁႃႁဵၼ်းႁူႉဝႃႈ “ႁဝ်းပဵၼ်ၽူႈႁၼ်လွင်ႈၸိုၼ်ႇၸၢင်ယူႇ တႃႇသေႇ ( ဝိရႃၶႃၼုပၸ်သီ) ထူၺ်ႈၸႂ်ၶဝ်ႈ” ဝႃႈ “ ႁဝ်းပဵၼ်ၽူႈႁၼ် လွင်ႈၸိုၼ်ႇ ၸၢင် ယူႇတႃႇသေႇ ထူၺ်ႈၸႂ်ဢွၵ်ႇ ”
ၸိုင်ၶိုင်ပွင်ၽိုၵ်းႁႃႁဵၼ်းႁူႉဝႃႈ “ႁဝ်းပဵၼ်ၽူႈႁၼ်လွင်ႈ မွတ်ႇႁၢႆ ဢမ်ႇႁႂ်ႈမီး ယူႇတႃႇသေႇ ( ၼိရေႃထႃၼုပၸ်သီ) ထူၺ်ႈၸႂ်ၶဝ်ႈ” ဝႃႈ “ ႁဝ်းပဵၼ်ၽူႈႁၼ်လွင်ႈမွတ်ႇႁၢႆဢမ်ႇႁႂ်ႈမီး ယူႇတႃႇသေႇ ထူၺ်ႈၸႂ်ဢွၵ်ႇ ”
ၸိုင်ၶိုင်ပွင်ၽိုၵ်းႁႃႁဵၼ်းႁူႉဝႃႈ “ႁဝ်းပဵၼ်ၽူႈႁၼ်လွင်ႈ ၽႅတ်းဢွၵ်ႇ ၶိုၼ်း ယူႇတႃႇသေႇ ( ပတိၼိသ်သၶ်ၶႃၼုပၸ်သီ) ထူၺ်ႈၸႂ်ၶဝ်ႈ” ဝႃႈ “ ႁဝ်းပဵၼ်ၽူႈႁၼ်လွင်ႈၽႅတ်းဢွၵ်ႇၶိုၼ်းယူႇတႃႇသေႇ ထူၺ်ႈၸႂ်ဢွၵ်ႇ ”
ၽိၵ်ၶူတၢင်းလၢႆ ! မိူဝ်ႈဢႃၼႃပႃၼသတိ ဢၼ်ပူၵ်ႉၵူလ်ႇၶဝ်တိုဝ်းၵျၢင်ႉၵမ် ယူႇၼင်ႇၼႆ ၽွၼ်းလီမၼ်းဢၼ်လႂ်ဢၼ်ၼိုင်ႈ ၼႂ်းၵႃႈၽွၼ်းလီသွင်ပိူင် ပဵၼ်တီႈလီမုင်ႈႁၼ်လႆႈ ၼၼ်ႉပဵၼ် ဢရႁၼ်တႃၽူလ် ၼႂ်းၸူဝ်ႈပၢၼ်ၼႆႉ ဢမ်ႇၼၼ်ပေႃးတိုၵ်ႉမီးလွင်ႈ ဢုပတိ လိူဝ်ယူႇၵေႃႈၸၢင်ႈလႆႈပဵၼ် ဢႃၼႃၶႃမီ ယဝ်ႉ ။
ထၢၼ်-လွင်;ယိူၼ်ႈမႅင်ႇ
ထၢၼ်-လွင်ႈယိုၼ်ႈမႅင်ႇ
ဢိင်ၶေႃႈမုလ်းပီတၵၢတ်ႈၽၢႆႇထႆး ၊-ปาลิ ขุขุ. ๒๕/๒๔๓/๒๐๔.
ၽိၵ်ၶူတၢင်းလၢႆ ! ပေႃးဝႃႈသတ်းတၢင်းလၢႆႁူႉထိုင်ၽွၼ်းလီၶွင်လွင်ႈမႅင်ႇပၼ် မိူၼ်ၼင်ႇႁဝ်းႁူႉၼႆၸိုင် သင်ဝႃႈသတ်းၽူႈၼၼ်ႉ ဢမ်ႇပႆႇလႆႈယိုၼ်ႈမႅင်ႇသေၵွၼ်ႇ သတ်းၽူႈၼၼ်ႉတေဢမ်ႇပႆႇၵိၼ် သင်ဝႃႈလွင်ႈထီႇၼဵဝ်ၼၼ်ႉဢမ်ႇဢုပ်ႉပိူင်ႇၸိတ်ႇၸႂ်ၶွင် သတ်းၽူႈၼၼ်ႉ
သမ်ႉဝႃႈၵမ်းၶဝ်ႈၶွင်သတ်းၽူႈၼၼ်ႉလိူဝ်ယူႇၵွၼ်ႈလဵဝ်ပဵၼ်ၵမ်းလိုၼ်းသုတ်းၵေႃႈယဝ်ႉ ပေႃးဝႃႈ ပတိၶႃႁူၵ် ၶွင်သတ်းၽူႈၼၼ်ႉယင်းတိုၵ်ႉမီးယူႇ သင်ဝႃႈသတ်းၽူႈၼၼ်ႉဢမ်ႇပႆႇလႆႈ မႅင်ႇပၼ်ၵမ်းၶဝ်ႈဢၼ် လိူဝ်ယူႇ ပဵၼ်ၵမ်းလိုၼ်းသုတ်းၼၼ်ႉၸိုင် သတ်းၽူႈၼၼ်ႉ တေ ဢမ်ႇၵိၼ် ။
ၽိၵ်ၶူတၢင်းလၢႆ ! ၵွပ်ႈသတ်းတၢင်းလၢႆဢမ်ႇႁူႉထိုင်ၽွၼ်းလီၶွင်လွင်ႈမႅင်ႇပၼ် မိူၼ်ၼင်ႇ ဢၼ်ႁဝ်းႁူႉၼႆႉ ၸင်ႇဝႃႈသတ်းတၢင်းလၢႆဢမ်ႇလႆႈမႅင်ႇပၼ် ၵွၼ်ႇ တေ ၵိၼ်လွင်ႈထီႇၼဵဝ်ၼၼ်ႉၸင်ႇ ပိူင်ႇငမ်းၸိတ်ႇၸႂ်ၶွင်သတ်းၽူႈၼၼ်ႉ ။
ထႃယူၵ်ႉ = ၽူႈယိုၼ်ႈမႅင်ႇ ၊ ၽူႈလူႇတၢၼ်း
ပတိၶႃႁူၵ် = ၽူႈႁပ်ႉလွင်ႈယိုၼ်ႈမႅင်ႇ
ၶူဝ်းၶွင်သေႃးတႃပၢၼ်ႇ သေႃးတႃပတိယင်ၶသီႇ
ၶူဝ်းၶွင်သေႃးတႃပၢၼ်ႇ သေႃးတႃပတ်တိယင်ၶသီႇ
မိူဝ်ႈ ၶရႁပတီ သထေးလူင် ဢၼႃႇထပိၼ်ႇၸပ်းတၢင်းပဵၼ်ႁၢဝ်ႈႁႅင်း
ဢိင်ၶေႃႈမုလ်းပီတၵၢတ်ႈၽၢႆႇထႆး ၊-ปาลิ มหาวาร.อํ. ๑๙/๔๗๙/๑๕๔๙.
မိူဝ်ႈပွၵ်ႈၼိုင်ႈ သထေးလူင်ဢၼႃထပိၼ်ႇၶရႁပတီ ဢမ်ႇယူႇလီလႆႈႁပ်ႉ တုၵ်ႉၶ ဝေႇတၼႃႇ ႁၢဝ်ႈႁႅင်း ၵမ်းၼၼ်ႉၸဝ်ႈသထေး ၶရႁပၻီ ဢၼႃႇထပိၼ်ႇ ၸင်ႈႁွင်ႉ ဢဝ်လုၵ်ႈမၼ်း ၵေႃႉၼိုင်ႈသေ သင်ႇလၢတ်ႈဝႃႈ ပုရုတ်ႇၸဝ်ႈဢူၺ် ! ၵႂႃႇၸူးတီႈၸဝ်ႈသႃရိပုတ်တြႃႇ ၶဝ်ႈၵႂႃႇႁႃ ၸဝ်ႈသႃရိပုတ်ႇတြႃႇ မိူဝ်ႈၶဝ်ႈၵႂႃႇၸူး တီႈၸဝ်ႈ သႃရိပုတ်ႇတြႃႇယဝ်ႉ ႁႂ်ႈၶုပ်ႉၵွမ်းဝႆႈ ၸူးတိၼ်ၸဝ်ႈ တၢင်းသွင်ၽၢႆႇ ၸွမ်းၼၢင်ႇၶေႃႈယိူင်းဢၢၼ်းၶွင်ႁဝ်းဝႃႈ ဢေႃးတီႈၶႃႈၸဝ်ႈသႃရိပုတ်ႇတြႃႇ !
မိူဝ်ႈလဵဝ် ၶရႁပတီ ဢၼႃႇထပိၼ်ႇ ဢမ်ႇယူႇလီ လႆႈႁပ်ႉတုၵ်ႉၶဝေႇတၼႃႇ ၸပ်းတၢင်း ပဵၼ် ႁႅင်း ၶဝ်ယွၼ်းၶုပ်ႉၵွမ်းၼွမ်းဝႆႈ ၸူးတီႈတိၼ်ၸဝ်ႈတၢင်းသွင်ၽၢႆႇ ၶွင်ၸဝ်ႈ သႃရိပုတ်ႇတြႃႇလူၺ်ႈႁူဝ် ၶွင်ၶဝ်ၼင်ႇၼႆ တီႈၶႃႈလႄႈ ၸင်ႇၵၢဝ်ႇလၢတ်ႈထိုင်တီႈ ၸဝ်ႈသႃရိပုတ်ႇတြႃႇၼင်ႇၼႆ ဝႃႈ
ဢေႃးတီႈၶႃႈ ယွၼ်းႁႂ်ႈၸဝ်ႈသႃရိပုတ်ႇတြႃႇၵွႃႉမိူဝ်းယဵမ်ႈလူ ၶရႁပတီ ဢၼႃႇထပိၼ်ႇတီႈၼိ ဝဵသ်ႉၶွင် ၶရႁပတီဢၼႃႇထပိၼ်ႇသေၵမ်းတီႈၶႃႈ
ပုရုသ်ႇၼၼ်ႉၸင်ႇႁပ်ႉဢဝ်ၵႂၢမ်းသင်ႇတီႈ ၶရႁပတီ ဢၼႃႇထပိၼ်ႇသေယဝ်ႉ ၸင်ႇၵႂႃႇ ၸူးတမ်ႈတီႈဢၼ်ၸဝ်ႈသႃရိပုတ်ႇတြႃႇ ထိုင်တီႈယူႇ ဢၽိဝၢတ်ႉယဝ်ႉ ၼင်ႈလူင်းတီႈ ၽၢႆႇၶၢင်ႈၼိုင်ႈသေ လဝ်ႈလၢတ်ႈဝႃႈ ဢေႃးတီႈၶႃႈ ၶရႁပတီ ဢၼႃႇထပိၼ်ႇဢမ်ႇယူႇလီ လႆႈႁပ်ႉတုၵ်ႉၶဝေႇတၼႃႇ ၸပ်းတၢင်းပဵၼ် ႁၢဝ်ႈ ႁႅင်း ၶဝ်ယွၼ်းၶုပ်ႉၵွမ်းၼွမ်းဝႆႈၸူးတိၼ်ၸဝ်ႈ တၢင်းသွင်ၽၢႆႇလူၺ်ႈႁူဝ်ၶွင်ၶဝ် ၶဝ်သင်ႇမႃးၸိူင်ႉၼင်ႇၼႆၶႃႈ ။
ဢေႃးတီႈၶႃႈၸဝ်ႈ ! ၶႅၼ်းတေႃႈၸဝ်ႈသႃရိပုတ်ႇတြႃႇ တူၺ်းထိုင်သေ ၵွႃႉမိူဝ်း ယဵမ်ႈလူ ၶရႁပတီဢၼႃႇထပိၼ်ႇတီႈၼီဝဵသ်ႉၶွင်ၶဝ်ၼၼ်ႉသေၵမ်းတီႈၶႃႈ ။
ၸဝ်ႈသႃရိပုတ်ႇတြႃႇၸင်ႇႁပ်ႉၶေႃႈၽိတ်ႈပၢင်းသေယဝ်ႉ
မိူဝ်ႈထိုင်ယၢမ်းၸဝ်ႉၼၼ်ႉ ၸဝ်ႈသႃရိပုတ်ႇတြႃႇ ၸင်ႇဢဝ်တၢင်း သပိတ်ႈ သၢင်ႇ ၵၢၼ်းသေ မီးတၢင်းၸဝ်ႈဢၼၼ်ႇတႃႇ ပဵၼ်ပၸ်သႃ သမၼ ၶဝ်ႈ ၵႂႃႇၵႃႈတီႈၼိဝဵသ်ႉၶွင် ၶရႁပတီ ဢၼႃႇထပိၼ်ႇ ယဝ်ႉၼင်ႈတီႈဢႃသၼ တီႈဢၼ်သိူဝ်ႇဝႆႉယဝ်ႉ ၸင်ႇထၢမ်တီႈ ၶရႁပတီ ဢၼႃႇထပိၼ်ႇဝႃႈ ၶရႁပတီ ! ၸင်ႇပေႃးယိူၼ်ႉၵၼ်ႈလႆႈႁိုဝ် ၸင်ႇပေႃးတူင်ႉၼိုင်လႆႈႁိုဝ် လွင်ႈတုၵ်ႉၶ ဝေတၼႃႇ ၼၼ်ႉၸင်ႇၸိုၼ်ႈၶႅၼ်းမႃးႁိုဝ် ၸင်ႇလူတ်းယွမ်းလူင်း ဢမ်ႇၼၼ် ၸင်ႇၼႃႇမႃးလိူဝ်ၵဝ်ႇႁိုဝ်?
ဢေႃးတီႈၶႃႈၸဝ်ႈ ! ၶႃႈယိူၼ်ႉၵၼ်ႈဢမ်ႇလႆႈ တူင်ႉၼိုင်ၵေႃႈဢမ်ႇလႆႈ လွင်ႈ တုၵ်ႉၶ ဝေႇတၼႃႇ ၶႃႈၼႆႉၶႅၼ်းႁႅင်းမႃးလိူဝ်သေၵဝ်ႇၵွၼ်ႇၶႃႈ ဢမ်ႇၸိုၼ်ႈၶႅၼ်း ဢမ်ႇလူတ်းယွမ်းသင်ၶႃႈ ။
ၶရႁပတီ ! ပုတုၸဵၼ်ႇ ၽူႈဢမ်ႇလႆႈႁပ်ႉထွမ်ႇထမ်းတြႃးဢမ်ႇယုမ်ႇ ယမ်ၼႂ်း ၽြႃး ပုတ်ႉထၸဝ်ႈ ၸိူင်ႉၼင်ႇၼၼ် မိူဝ်ႈတူဝ်ၵႃႇယၼၼ်ႉ တႅၵ်ႇတၢႆၵႂႃႇ ၸၢင်ႈ ၶဝ်ႈထိုင် ဢပႃယ တုၵ်ၶတိ ဝိၼိပၢတ်ႇ ငရၢႆး
လွင်ႈဢမ်ႇယုမ်ႇယမ်ၼႂ်းၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈၼၼ်ႉဢမ်ႇၸႂ်ႈၵူၼ်းၸိူင်ႉၼင်ႇသူ ၼင်ႇသူၼႆႉ ပဵၼ်ၽူႈယုမ်ႇယမ်မၼ်ႈၵႅၼ်ႇၼႂ်းၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈယူႇ ၵွပ်ႈၸိူင်ႉ ၼၼ်လႄႈ ၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈၼၼ်ႉပဵၼ်ၽူႈႁူႉၸႅင်ႈၼႂ်းထမ်း မိူဝ်ႈသူႁူႉယဝ်ႉ ဝႃႈပဵၼ် ၽူႈယုမ်ႇယမ်မၼ်ႈၵႅၼ်ႇၼႂ်းၽြႃးပုတ်ႉထၸဝ်ႈ မီးယူႇၼႂ်းတူဝ် လွင်ႈတုၵ်ႉၶဝေတၼႃႇၸင်ႇ ၸိုၼ်ႈၶႅၼ်းယဝ်ႉ ။
ၶရႁပတီ ! ပုထုၸဵၼ်ႇ ၽူႈဢမ်ႇလႆႈထွမ်ႇယိၼ်း လႄႈ ဢမ်ႇလႆႈယုမ်ႇ ယမ်ၼႂ်း ထမ်းတြႃးယဝ်ႉ မိူဝ်ႈတၢႆၵႂႃႇယဝ်ႉၸၢင်ႈၶဝ်ႈထိုင် ဢပႃယ တုၶတိ ဝိၼိပၢတ်ႇငရၢႆး
လွင်ႈဢမ်ႇယုမ်ႇယမ်ၼႂ်း ထမ်းတြႃးၼၼ်ႉဢမ်ႇၸႂ်ႈၵူၼ်းၸိူင်ႉၼင်ႇသူ ၵွပ်ႈဝႃႈသူၼႆႉ ပဵၼ်ၵူၼ်းယုမ်ႇယမ်ၼႂ်းထမ်းတြႃးၸင်ႇဝႃႈ ထမ်းတြႃး ဢၼ် ၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈ ႁေႃးၼေဝႆႉလီယဝ်ႉ ဢၼ်ၽူႈၵူၼ်းၸိူဝ်းလႆႈ ထွမ်ႇ ႁူႉၸႅင်ႈ
လႆႈႁင်းၵူၺ်းမိူဝ်ႈသူႁၼ်လွင်ႈယုမ်ႇယမ်မၼ်ႈၵႅၼ်ႇၼႂ်းထမ်းတြႃးၼၼ်ႉယူႇၼႂ်းတူဝ်ယဝ်ႉလွင်ႈတုၵ်ႉၶ ဝေႇတၼႃႇၼၼ်ႉၸင်ႇၸိုၼ်ႈၶႅၼ်းယဝ်ႉ ။
ၶရႁပတီ ! ပုထုၸဵၼ်ႇ ၽူႈဢမ်ႇလႆႈထွမ်ႇယိၼ်း လႄႈ ဢမ်ႇလႆႈယုမ်ႇယမ်ၼႂ်း သင်ႇၶႃႇၸဝ်ႈယဝ်ႉ မိူဝ်ႈတၢႆၵႂႃႇယဝ်ႉၸၢင်ႈၶဝ်ႈထိုင် ဢပႃယ တုၶတိ ဝိၼိပၢတ်ႇ ငရၢႆး
လွင်ႈဢမ်ႇယုမ်ႇယမ်ၼႂ်း သင်ႇၶႃႇၸဝ်ႈၼၼ်ႉဢမ်ႇၸႂ်ႈၵူၼ်းၼင်ႇသူ ၵွပ်ႈဝႃႈ သူၼႆႉ ပဵၼ်ၵူၼ်းယုမ်ႇယမ်ၼႂ်းသင်ႇၶႃႇၸဝ်ႈ ဝႃႈသင်ႇၶႃႇသႃဝၵ ၶွင်ၽြႃးပဵၼ် ၸဝ်ႈဢၼ်ပတိပတ်ႈလီယဝ်ႉ ပဵၼ်ၼႃးမုၼ်ၶွင်လေႃးၵ ဢမ်ႇမီးၼႃးမုၼ် လႂ် တွၼ်းယႂ်ႇလိူဝ်မိူဝ်ႈသူႁၼ်လွင်ႈယုမ်ႇယမ်မၼ်ႈၵႅၼ်ႇၼႂ်းသင်ႇၶႃႇၸဝ်ႈယူႇၼႂ်းတူဝ်ယဝ်ႉ ဝေႇတၼႃႇၼၼ်ႉၸၢင်ႈ ၸိုၼ်ႈ ၶႅၼ်းယဝ်ႉ ။
ၶရႁပတီ ! ပုထုၸဵၼ်ႇ ၽူႈဢမ်ႇလႆႈထွမ်ႇယိၼ်း လႄႈ ဢမ်ႇမီးသိလ် ပဵၼ်ၽူႈ ထုသိလ် ယဝ်ႉ မိူဝ်ႈတၢႆၵႂႃႇယဝ်ႉၸၢင်ႈၶဝ်ႈထိုင် ဢပႃယ တုၶတိ ဝိၼိပၢတ်ႇငရၢႆး
လွင်ႈပဵၼ်ၽူႈထုသိလ် ၼၼ်ႉ ဢမ်ႇၸႂ်ႈၵူၼ်းၼင်ႇသူ ၵွပ်ႈဝႃႈသူပဵၼ် ၽူႈမီး သိလ် ဢၼ်ဢရိယၸဝ်ႈၶဝ်တိုဝ်းၵမ်ယဝ်ႉဢမ်ႇၶၢတ်ႇပဵၼ်ပိူဝ်ႈသမ်မႃထိ မိူဝ်ႈသူႁၼ်လွင်ႈ သိလ် ဢၼ်ဢရိယၸဝ်ႈၶဝ်တိုဝ်းၵမ် ၼၼ်ႉ ယူႇ ၼႂ်းတူဝ် ယဝ်ႉ လွင်ႈတုၵ်ႉၶ ဝေႇတၼႃႇၼၼ်ႉၸင်ႇၸိုၼ်ႈၶႅၼ်းယဝ်ႉ။
ၶရႁပတီ ! ပုထုၸဵၼ်ႇ ၽူႈဢမ်ႇလႆႈယိၼ်းထွမ်ႇ မီးလွင်ႈမိၵ်ႉသႃတိၵ်ႉထိယူႇ ၼင်ႇၼၼ် မိူဝ်ႈတၢႆၵႂႃႇယဝ်ႉ ၸၢင်ႈၶဝ်ႈထိုင် ဢပႃယ တုၶတိ ဝိၼိပၢတ်ႇ ငရၢႆး လွင်ႈ မီးၸႂ်မိၵ်ႉသႃတိၵ်ႉထိၸိူဝ်းၼၼ်ႉ ဢမ်ႇမီးယူႇၼႂ်းတူဝ်သူ ၵပ်ႈပိူဝ်ႈဝႃႈသူ
ၼၼ်ႉမီး သမ်မႃတိၵ်ႉထိယူႇၼႂ်းတူဝ် ဝေႇတၼႃႇ ၼၼ်ႉၸင်ႇၸၢင်ႈၸိုၼ်ႈ ၶႅၼ်း ယဝ်ႉ။
ၶရႁပတီ ! ပုထုၸဵၼ်ႇ ၽူႈဢမ်ႇလႆႈယိၼ်းထွမ်ႇ မီးလွင်ႈမိၵ်ႉသႃသင်ၵပ ယူႇ ၼင်ႇၼၼ် မိူဝ်ႈတၢႆၵႂႃႇယဝ်ႉ ၸၢင်ႇၶဝ်ႈထိုင် ဢပႃယ တုၶတိ ဝိၼိပၢတ်ႇ ငရၢႆး
လွင်ႈမိၵ်ႉသႃသင်ၵပၸိူဝ်းၼၼ်ႉ ဢမ်ႇမီးယူႇၼႂ်းတူဝ်သူ ၵွပ်ႈပိူဝ်ႈဝႃႈသူ ၼၼ်ႉမီးသမ်မႃသင်ၵပယူႇၼႂ်းတူဝ် လွင်ႈတုၵ်ႉၶဝေႇတၼႃႇ ၼၼ်ႉၸင်ႇၸၢင်ႈ ၸိုၼ်ႈ ၶႅၼ်းယဝ်ႉ ။
ၶရႁပတီ ! ပုထုၸဵၼ်ႇၽူႈဢမ်ႇလႆႈယိၼ်းထွမ်ႇ မီးလွင်ႈမိၵ်ႉသႃဝႃၸႃ ယူႇ ၼင်ႇၼၼ် မိူဝ်ႈတၢႆၵႂႃႇယဝ်ႉ ၸၢင်ႈၶဝ်ႈထိုင် ဢပႃယ တုၶတိ ဝိၼိပၢတ်ႇ ငရၢႆး
လွင်ႈမိၵ်ႉဝႃၸႃၸိူဝ်း ၼၼ်ႉ ဢမ်ႇမီးယူႇၼႂ်းတူဝ်သူ ၵွပ်ႈပိူဝ်ႈဝႃႈသူၼၼ်ႉ မီးသမ်မႃဝႃၸႃယူႇၼႂ်းတူဝ် လွင်ႈတုၵ်ႉၶ ဝေႇတၼႃႇ ၼၼ်ႉၸင်ႇၸၢင်ႈၸိုၼ်ႈ ၶႅၼ်းယဝ်ႉ ။
ၶရႁပတီ ! ပုထုၸဵၼ်ႇၽူႈဢမ်ႇလႆႈယိၼ်းထွမ်ႇ မီးလွင်ႈမိၵ်ႉသႃၵမၼ်တႃ ယူႇ ၼင်ႇၼၼ် မိူဝ်ႈတၢႆၵႂႃႇယဝ်ႉ ၸၢင်ႈၶဝ်ႈထိုင် ဢပႃယ တုၶတိ ဝိၼိပၢတ်ႇ ငရၢႆး
လွင်ႈမိၵ်ႉၵမၼ်တႃၸိူဝ်း ၼၼ်ႉ ဢမ်ႇမီးယူႇၼႂ်းတူဝ်သူ ၵွပ်ႈပိူဝ်ႈဝႃႈသူၼၼ်ႉ မီးသမ်မႃၵမၼ်တႃယူႇၼႂ်းတူဝ် လွင်ႈတုၵ်ႉၶ ဝေႇတၼႃႇ ၼၼ်ႉၸင်ႇ ၸၢင်ႈ ၸိုၼ်ႈ ၶႅၼ်းယဝ်ႉ ။
ၶရႁပတီ ! ပုထုၸဵၼ်ႇၽူႈဢမ်ႇလႆႈယိၼ်းထွမ်ႇ မီးလွင်ႈမိၵ်ႉသႃဢႃၸီဝ ယူႇ ၼင်ႇၼၼ် မိူဝ်ႈတၢႆၵႂႃႇယဝ်ႉ ၸၢင်ႈၶဝ်ႈထိုင် ဢပႃယ တုၶတိ ဝိၼိပၢတ်ႇ ငရၢႆး
လွင်ႈမိၵ်ႉသႃဢႃၸီဝၸိူဝ်း ၼၼ်ႉ ဢမ်ႇမီးယူႇၼႂ်းတူဝ်သူ ၵွပ်ႈပိူဝ်ႈဝႃႈ သူၼၼ်ႉ မီးသမ်မႃဢႃၸီဝယူႇၼႂ်းတူဝ် လွင်ႈတုၵ်ႉၶဝေႇတၼႃႇၼၼ်ႉၸင်ႇၸၢင်ႈၸိုၼ်ႈ ၶႅၼ်းယဝ်ႉ ။
ၶရႁပတီ ! ပုထုၸဵၼ်ႇၽူႈဢမ်ႇလႆႈယိၼ်းထွမ်ႇ မီးလွင်ႈမိၵ်ႉသႃဝႃယႃမ ယူႇ ၼင်ႇၼၼ် မိူဝ်ႈတၢႆၵႂႃႇယဝ်ႉ ၸၢင်ႈၶဝ်ႈထိုင် ဢပႃယ တုၶတိ ဝိၼိပၢတ်ႇ ငရၢႆး
လွင်ႈမိၵ်ႉသႃဝႃယႃမၸိူဝ်း ၼၼ်ႉ ဢမ်ႇမီးယူႇၼႂ်းတူဝ်သူ ၵွပ်ႈပိူဝ်ႈဝႃႈ သူၼၼ်ႉ မီးသမ်မႃဝႃယႃမယူႇၼႂ်းတူဝ်လင်ႈတုၵ်ႉၶ ဝေႇတၼႃႇ ၼၼ်ႉၸင်ႇၸၢင်ႈၸိုၼ်ႈ ၶႅၼ်းယဝ်ႉ ။
ၶရႁပတီ ! ပုထုၸဵၼ်ႇၽူႈဢမ်ႇလႆႈယိၼ်းထွမ်ႇ မီးလွင်ႈမိၵ်ႉသႃသတိ ယူႇ ၼင်ႇၼၼ် မိူဝ်ႈတၢႆၵႂႃႇယဝ်ႉ ၸၢင်ႈၶဝ်ႈထိုင် ဢပႃယ တုၶတိ ဝိၼိပၢတ်ႇ ငရၢႆး
လွင်ႈမိၵ်ႉသႃသတိၸိူဝ်း ၼၼ်ႉ ဢမ်ႇမီးယူႇၼႂ်းတူဝ်သူ ၵွပ်ႈပိူဝ်ႈဝႃႈသူ ၼၼ်ႉ မီးသမ်မႃသတိယူႇၼႂ်းတူဝ် လွင်ႈတုၵ်ႉၶ ဝေႇတၼႃႇ ၼၼ်ႉၸင်ႇၸၢင်ႈၸိုၼ်ႈ ၶႅၼ်းယဝ်ႉ ။
ၶရႁပတီ ! ပုထုၸဵၼ်ႇၽူႈဢမ်ႇလႆႈယိၼ်းထွမ်ႇ မီးလွင်ႈမိၵ်ႉသႃသမ်မႃထိ ယူႇ ၼင်ႇၼၼ် မိူဝ်ႈတၢႆၵႂႃႇယဝ်ႉ ၸၢင်ႈၶဝ်ႈထိုင် ဢပႃယ တုၶတိ ဝိၼိပၢတ်ႇ ငရၢႆး
လွင်ႈမိၵ်ႉသႃသမ်မႃထိၸိူဝ်း ၼၼ်ႉ ဢမ်ႇမီးယူႇၼႂ်းတူဝ်သူ ၵွပ်ႈပိူဝ်ႈဝႃႈ သူ ၼၼ်ႉ မီးသမ်မႃသမ်မႃထိယူႇၼႂ်းတူဝ် လွင်ႈတုၵ်ႉၶ ဝေႇတၼႃႇၼၼ်ႉၸင်ႇ ၸၢင်ႈ ၸိုၼ်ႈ ၶႅၼ်းယဝ်ႉ ။
ၶရႁပတီ ! ပုထုၸဵၼ်ႇၽူႈဢမ်ႇလႆႈယိၼ်းထွမ်ႇ မီးလွင်ႈမိၵ်ႉသႃၺၢၼ်ၼ ယူႇ ၼင်ႇၼၼ် မိူဝ်ႈတၢႆၵႂႃႇယဝ်ႉ ၸၢင်ႈၶဝ်ႈထိုင် ဢပႃယ တုၶတိ ဝိၼိပၢတ်ႇ ငရၢႆး
လွင်ႈမိၵ်ႉသႃၺၢၼ်ၼၸိူဝ်း ၼၼ်ႉ ဢမ်ႇမီးယူႇၼႂ်းတူဝ်သူ ၵွပ်ႈပိူဝ်ႈဝႃႈ သူၼၼ်ႉမီးသမ်မႃၺၢၼ်ၼယူႇၼႂ်းတူဝ် လွင်ႈတုၵ်ႉၶ ဝေႇတၼႃႇ ၼၼ်ႉၸင်ႇ ၸၢင်ႈ ၸိုၼ်ႈ ၶႅၼ်းယဝ်ႉ ။
ၶရႁပတီ ! ပုထုၸဵၼ်ႇၽူႈဢမ်ႇလႆႈယိၼ်းထွမ်ႇ မီးလွင်ႈမိၵ်ႉသႃဝိမုတ်ႉ ယူႇ ၼင်ႇ ၼၼ် မိူဝ်ႈတၢႆၵႂႃႇယဝ်ႉ ၸၢင်ႈၶဝ်ႈထိုင် ဢပႃယ တုၶတိ ဝိၼိပၢတ်ႇ ငရၢႆး
လွင်ႈမိၵ်ႉသႃဝိမုတ်ႉၸိူဝ်း ၼၼ်ႉ ဢမ်ႇမီးယူႇၼႂ်းတူဝ်သူ ၵွပ်ႈပိူဝ်ႈဝႃႈ သူၼၼ်ႉ မီးသမ်မႃဝိမုတ်ႉယူႇၼႂ်းတူဝ် လွင်ႈတုၵ်ႉၶ ဝေႇတၼႃႇ ၼၼ်ႉၸင်ႇၸၢင်ႈၸိုၼ်ႈ ၶႅၼ်းယဝ်ႉ ။
ၵမ်းၼၼ်ႉ တၢင်းပဵၼ်ဝေႇတၼႃ ၶွင် ၶရႁပတီ ဢၼႃႇထပိၼ်ႇၵေႃႈႁၢႆ ၸိုၼ်ႈၶႅၼ်းမႃး တၼ်းတႃ ယၢမ်းၼၼ် ၶႁပတီ ဢၼႃႇထပိၼ်ႇၸင်ႇ ၶိုင်ပွင်မိုဝ်ႉႁုင် ဢေႃးၸႃဢႁရ သေၵၢပ်ႈလူႇပိူဝ်ႈပဵၼ်သွမ်းၼႆ လူၺ်ႈၶိုင် ပွင်ဢဝ်ႁင်ၵူၺ်း ။
ပေႃးဝႃႈၸဝ်ႈသႃရိပုတ်ႇတြႃႇၶဝ်သုင်းယဝ်ႉတူဝ်ႈလီငၢမ်းယဝ်ႉ ၸင်ႇ ဢၼုမေႃးထၼႃ လူၺ်ႈၵႃထႃႇၼင်ႇၼႆ
ၽူႈလႂ်မီးသထႃႇတင်ႈမၼ်ႈဢမ်ႇၶွၼ်းဝႆ ၼႂ်းတထႃၶတၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈ မီးသိလ်လီငၢမ်း ဢၼ်ဢရိယၸဝ်ႈၶဝ်တိုဝ်းၵမ်ယဝ်ႉ ယွင်ႈယေႃးယဝ်ႉ မီးလွင်ႈ ယုမ်ႇယမ်ၼႂ်းထမ်းတြႃးၸဝ်ႈ မီးလွင်ႈ ယုမ်ႇယမ်ၼႂ်း သင်ႇၶႃႇ ၸဝ်ႈ မီးလွင်ႈ ႁၼ်ထိုင်သိုဝ်ႈမႅၼ်ႈ ပꧣ်ၻိတ်ႇတၢင်းလၢႆ ယဝ်ႉ ၸင်ႇ ႁွင်ႉၽူႈၼၼ်ႉဝႃႈ ပဵၼ် ၽူႈဢမ်ႇၶၢတ်ႇသုမ်း ၸီဝိတ ၶွင်ၽူႈၼၼ်ႉဢမ်ႇပႅတ်ႈလၢႆ ၵွပ်ႈၸိူင်ႉၼၼ်
ပူၵ်ႉၵူလ်ႇၽူႈမီးပၺ်ႇၺႃႇမိူဝ်ႈၶုၵ်းၸႂ်လႆႈထိုင်ၵႂၢမ်းသွၼ်ၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈတၢင်းလၢႆ ၸင်ႇမီးလွင်ႈသထႃႇ မီးသိလ် မီးလွင်ႈယုမ်ႇယမ် လႄႈ လွင်ႈပဵၼ်ထမ်း ။
ပေႃးယဝ်ႉၸဝ်ႈသႃရိပုတ်ႇတြႃႇ မိူဝ်ႈဢၼုမေႃထၼႃႇ လူၺ်ႈၵႃႇထႃႇ ၸိူဝ်းၼႆႉ ယဝ်ႉ ၸင်ႇ လုၵ်ႉၶိုၼ်ႈသေပွၵ်ႈမိူဝ်းၵႂႃႇ ။
ဝၢႆးသေၼၼ်ႉယဝ်ႉ ၸဝ်ႈဢၼၼ်ႇတႃႇၸင်ႇၶဝ်ႈၵႂႃႇၸူးတမ်ႈတီႈ ၽြႃးပဵၼ် ၸဝ်ႈသေ ၼင်ႈလူင်းၶုပ်ႉၶဝ်ႇဝႆႈသႃၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈ ယၢမ်းၼၼ်ႉၽြႃး ပဵၼ် ၸဝ်ႈၸင်ႇထၢမ်ၸဝ်ႈ ဢၼၼ်ႇတႃႇဝႃႈ ဢၼၼ်ႇတႃႇ ! ၸဝ်ႈလုၵ်ႉတီႈလႂ်မႃး ယၢမ်းဝၼ်းၼင်ႇၼႆ?
ဢေႃးတီႈၶႃႈၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈၶႃႈ ! ၸဝ်ႈသႃရိပုတ်ႇတြႃႇ ၵၢဝ်ႇသွၼ် ၶရႁပတီဢၼႃႇထပိၼ်ႇ လူၺ်ႈဢႃဝၢတ်ႉၶေႃႈၼႆႉ
ဢၼၼ်ႇတႃႇ ! သႃရိပုတ်ႇတြႃႇပဵၼ်ပလ်ၻိတ်ႇ သႃရိပုတ်ႇတြႃႇမီးပၺ်ၺႃႇ
လႆႈၸံၼႅၵ်ႈ သေႃးတႃပတ်တိယင်ၶ သီႇ လူၺ်ႈလၵ်ႉၶၼႃႇသိပ်းပိူင် ။
ၵႂၢမ်းမၢႆ သင်ၽူႈလူဢမ်ႇပွင်ႇၸႂ်ၶေႃႈၵႂၢမ်းဢၼ်ဝႃႈ ၶရႁပတီ
ၶရႁပတီ = ၽူႈမၢၵ်ႈမီး သထေးလူင်။
တႃႇႁႂ်ႈၽူႈလူဢၢၼ်ႇပွင်ႇၸႂ်ငၢႆႈ ။
သင်ဝႃႈလႆႈထွမ်ႇတြႃး ဢၼ်မီးၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈမေႃးၼေပၼ်ၵွၼ်ႇသဵင်ႈၸႂ်တၢႆ
သင်ဝႃႈလႆႈထွမ်ႇတြႃးဢၼ်သႃဝၵ ၶွင်ဢရႁံတႃသံမႃသံပုတ်ႉထၽြႃးပဵၼ် ၸဝ်ႈတွင်းဢဝ်ထမ်းတြႃးဢၼ်ၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈႁေႃးၼေဝႆႉယဝ်ႉ ပၺ်ၺၢတ်ႇ ဝႆႉယဝ်ႉၼၼ်ႉမႃးႁေႃးၼေပၼ်
ဢမ်ႇၼၼ် ၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈဢမ်ႇလႆႈမႃးႁေႃးၼေ လႄႈ သႃဝၵ ၶွင်ၽြႃးပဵၼ် ၸဝ်ႈၵေႃႈဢမ်ႇလႆႈမႃးႁေႃးၼေပၼ် ၵူၺ်းၵႃႈပူၵ်ႉၵူလ်ႇၼၼ်ႉ ၶူၼ်ႉၶႆႈထိုင် ၶိုၼ်း ထမ်းတြႃးဢၼ်ယၢမ်ႈလႆႈထွမ်ႇလႆႈယိၼ်း ဢၼ်လႆႈႁဵၼ်းႁူႉဝႆႉယဝ်ႉ ၸိူဝ်းၼၼ်ႉ တိုဝ်းၵမ်ႁဵတ်းၸွမ်းတဵမ်ထူၼ်ႈယဝ်ႉၸိုင် ၶဝ်သဵင်ႈၸႂ်တၢႆၵႂႃႇ ၸိတ်ႇၶွင်ၶဝ်ၼၼ်ႉၸင်ႇပဵၼ်ဢရိယပူၵ်ႉၵူလ်ႇယဝ်ႉ
ၶၢပ်ႈတူဝ်တၢႆၶွင်ၶဝ်ၵေႃႈတေၽွင်ႇသႂ် ပဵၼ်သီလိူင်ၶမ်းဝႆႉယဝ်ႉ
ဢရိယပူၵ်ႉၵူလ်ႇ မီးသီႇၸဝ်ႈ
ဢရႁံတႃ ၊ ဢၼႃၶႃမီ ၊ သၵတႃၶႃမီ ၊ သေႃးတႃႇပၢၼ်
႑႙ တမ်းဝၢင်းထမ်းႁႃႈပိူင် ၸၢင်ႈလႆႈပဵၼ်ဢရိယပူၵ်ႉၵူလ်ႇ
တမ်းဝၢင်းပႅတ်ႈထမ်းႁႃႈပိူင် ၸၢင်ႈလႆႈပဵၼ်ဢရိယပူၵ်ႉၵူလ်ႇ
ဢိင်ၶေႃႈမုလ်းပီတၵၢတ်ႈၽၢႆႇထႆး ၊-ปาลิ ปญจก.อํ. ๒๒/๓๐๓/๒๕๙.
ၽိၵ်ၶူတၢင်းလၢႆ ! ၽိၵ်ႉၶူ ဢမ်ႇတမ်းဝၢင်း ပႅတ်ႈလႆႈထမ်းႁႃႈပိူင်ၼႆႉ ဢမ်ႇၵိုင်ႇ ပိူဝ်ႈႁူႉထိုင်ပထမသၢၼ်ႇ တုတိယသၢၼ်ႇ တတိယသၢၼ်ႇ ၸတုထသၢၼ်ႇ ဢမ်ႇၵိုင်ႇ ပိူဝ်ႈႁဵတ်းႁႂ်ႈၸႅင်ႈ သေႃးတႃပတိၽူလ် သၵထႃၶႃမီၽူလ် ဢႃၼႃၶႃမီၽူလ် ဢရႁၼ်တၽူလ် ထမ်းႁႃႈပိူင်ၼႆပဵၼ်ၸိူင်ႉၼင်ႇႁိုဝ် ၼၼ်ႉ
(႑) လွင်ႈထီႇၼဵဝ် တီႈယူႇ
(႒) လွင်ႈထီႇၼဵဝ် သၵုလ် (ငိူၼ်ႈသၢႆၶိူဝ်း)
(႓) လွင်ႈထီႇၼဵဝ်ၶိူင်ႈၶွင်
(႔) လွင်ႈထီႇၼဵဝ် ဝၼ်ၼ
(႕) လွင်ႈပဵၼ်ၵူၼ်းၽွၵ်ႈသႅတ်ႉၸႃႇ လိုမ်းၵုင်ႇမုၼ် (ႁၵ်းလင်)
ၽိၵ်ၶူတၢင်းလၢႆ ! ၽိၵ်ၶူ ဢမ်ႇတမ်းဝၢင်းထမ်းႁႃႈပိူင်ၼႆႉယဝ်ႉ
ဢမ်ႇၵိုင်ႇပိူဝ်ႈႁႂ်ႈၸႅင်ႈၼႂ်း ဢရႁၼ်တႃၽူလ် ။
ၽိၵ်ႉၶူတၢင်းလၢႆ ! ၽိၵ်ႉၶူ တမ်းဝၢင်းပႅတ်ႈ လႆႈထမ်းႁႃႈပိူင်ယဝ်ႉ ၵိုင်ႇပိူဝ်ႈႁူႉ ပထမသၢၼ်ႇ တုတိယ သၢၼ်ႇ တတိယသၢၼ်ႇ ၸတုထသၢၼ်ႇ ၵိုင်ႇပိူဝ်ႈႁဵတ်းႁႂ်ႈၸႅင်ႈ သေႃးတႃပတိၽူလ် သၵထႃၶႃမီၽူလ် ဢႃၼႃၶႃမီၽူလ် ဢရႁၼ်တၽူလ် ထမ်းႁႃႈပိူင်ၼၼ်ႉပဵၼ်ၸိူင်ႉၼင်ႇႁိုဝ်
(႑) လွင်ႈထီႇၼဵဝ် တီႈယူႇ
(႒) လွင်ႈထီႇၼဵဝ် သၵုလ် (ငိူၼ်ႈသၢႆၶိူဝ်း)
(႓) လွင်ႈထီႇၼဵဝ်ၶိူင်ႈၶွင်
(႔) လွင်ႈထီႇၼဵဝ် ဝၼ်ၼ
(႕) လွင်ႈပဵၼ်ၵူၼ်းၽွၵ်ႈသႅတ်ႉၸႃႇ လိုမ်းၵုင်ႇမုၼ် (ႁၵ်းလင်)
ၽိၵ်ၶူတၢင်းလၢႆ ! ၽိၵ်ၶူ ဝၢင်းတမ်းလႆႈထမ်းႁႃႈပိူင်ၼႆႉလေႈ
ၵိုင်ႇပိူဝ်ႈႁဵတ်းႁႂ်ႈၸႅင်ႈၼႂ်းဢရႁၼ်တၽူလ် ။
႒႐ တမ်းဝၢင်းထမ်းႁူၵ်းပိူင်လႆႈဢၼႃၶႃမီၽူလ်
တမ်းဝၢင်းထမ်းႁူၵ်းပိူင် လႆႈ ဢၼႃၶႃမီၽူလ် ဢိင်ၶေႃႈမုလ်းပီတၵၢတ်ႈၽၢႆႇထႆး ၊-ปาลิ ฉกฺก.อํ. ๒๒/๔๗๑/๓๓๖. ၽိၵ်ႉၶူတၢင်းလၢႆ ! ၽိၵ်ၶူ ဢမ်ႇတမ်းဝၢင်း ပႅတ်ႈလႆႈ ထမ်းႁူၵ်း ပိူင်ၼႆႉယဝ်ႉ တိုၼ်းဢမ်ႇၵိုင်ႇ ပိူဝ်ႈႁဵတ်းႁႂ်ႈၸႅင်ႈ ဢႃၼႃၶႃမီၽူလ် ထမ်းႁူၵ်းပိူင်ပဵၼ်ၸိူင်ႉၼင်ႇႁိုဝ် (႑) လွင်ႈပဵၼ်ၽူႈဢမ်ႇမီးသထႃး (႒) လွင်ႈပဵၼ်ၽူႈဢမ်ႇမီးႁီရီ (႓) လွင်ႈပဵၼ်ၽူႈဢမ်ႇမီးဢေႃးတပ်ပ (႔) လွင်ႈပဵၼ်ၽူႈဢိူၼ်ၶၢၼ်ႉ (႕) လွင်ႈပဵၼ်ၽူႈမီးသတိပၺ်ၺႃႇဢိူၼ်ဢိူဝ်ႈ (႖) လွင်ႈပဵၼ်ၽူႈ မီးပၺ်ႇၺႃႇထိုင်ႉ ၽိၵ်ၶူတၢင်းလၢႆ ! ၽိၵ်ၶူ တမ်းဝၢင်းထမ်းႁူၵ်းပိူင်ၼႆႉဢမ်ႇလႆႈယဝ်ႉ တိုၼ်းပဵၼ်ၽူႈဢမ်ႇၵိုင်ႇ ပိူဝ်ႈႁဵတ်းႁႂ်ႈၸႅင်ႈ ၼႂ်းဢႃၼႃၶႃမီၽူလ် ။ ၽိၵ်ၶူတၢင်းလၢႆ ! ၽိၵ်ၶူ တမ်းဝၢင်း ထမ်းႁူၵ်း ပိူင်ၼႆႉလႆႈယဝ်ႉ ၸင်ႇပဵၼ်ၽူႈၵိုင်ႇ ပိူဝ်ႈႁဵတ်းႁႂ်ႈၸႅင်ႈ ၼႂ်းဢႃၼႃၶႃမီၽူလ် ထမ်းႁူၵ်းပိူင်ၼၼ်ႉပဵၼ်ၸိူင်ႉႁိုဝ် (႑) လွင်ႈပဵၼ်ၽူႈဢမ်ႇမီးသထႃး (႒) လွင်ႈပဵၼ်ၽူႈဢမ်ႇမီးႁီရီ (႓) လွင်ႈပဵၼ်ၽူႈဢမ်ႇမီးဢူဝ်တပ်ပ (႔) လွင်ႈပဵၼ်ၽူႈၵိတ်ႇၶၢၼ်ႉ (႕) လွင်ႈပဵၼ်ၽူႈမီးသတိပၺ်ၺႃႇဢိူၼ်ဢိူဝ်ႈ (႖) လွင်ႈပဵၼ်ၽူႈ မီးပၺ်ႇၺႃႇထိုင်ႉ ၽိၵ်ၶူတၢင်းလၢႆ ၽိၵ်ၶူတမ်းဝၢင်းလႆႈယဝ်ႉထမ်းႁူၵ်းပိူင်ၼႆႉ ၸင်ႇပဵၼ်ၽူႈၵိုင်ႇပိူဝ်ႈႁဵတ်း ႁႂ်ႈၸႅင်ႈၼႂ်း ဢႃၼႃၶႃမီၽူလ် ။
႑႘ လွင်ႈမီးၶိုၼ်ႈၶွင်ၽဝ
လွင်ႈမီးၶိုၼ်ႈၶွင်ၽဝ ဢိင်ၶေႃႈမုလ်းပီတၵၢတ်ႈၽၢႆႇထႆး ၊-ปาลิ ติก.อํ. ๑๖/๒๘๗/๕๑๖. ဢေႃးတိႈၶႃႈ ၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈ ဢၼ်ၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈႁဝ်းလၢတ်ႈဝႃႈ ၽဝ ၽဝ ယူႇၼၼ်ႉ ၽဝၸၢင်ႈမီးလူၺ်ႈလွင်ႈၸိူင်ႉၼင်ႇႁိုဝ်ၶႃႈ ဢၼၼ်ႇတႃႇ ! ပေႃးၵၢမ်ႇမီးၵၢမ်မထၢတ်ႈ ပဵၼ်ဝိပႃၵ ၸင်ႇဢမ်ႇမီးၼႆၸိုင် ၵၢမ်ႇမၽဝ ၸင်ႇတေပေႃႇမႃးလႆႈႁိုဝ် ? ဢမ်ႇၸၢင်ႈပေႃႇမႃးလႆႈၶႃႈၸဝ်ႈ ၊ ဢၼၼ်ႇတႃႇ ! ၵွပ်ႈၸိူင်ႉၼင်ႇၼၼ်လႄႈ ၵၢမ်ႇၸင်ႇပဵၼ်မိူၼ်တိူၵ်ႇၼႃး ( ၵံမံၶေတံ)၊ ဝိၺဵၼ်ႇပဵၼ်မိူၼ် မဵတ်ႉၸိူဝ်ႉၽၼ်း ( ဝိၺႃၼံၽီသံ)၊ တၼ်ႁႃပဵၼ်မိူၼ်ယၢင်ၼႂ်းမဵတ်ႉၸိူဝ်ႉၽၼ်း (တၼ်ႁႃသိၼေႁေႃ) ၊ ဝိၺဵၼ်ႇၶွင်သတ်းတၢင်းလၢႆ ဢၼ်မီးဢဝိၸႃႇပဵၼ်ၶိူင်ႈၶႅၼ်ႈၵၢင် မီးတၼ်ႁႃ ပဵၼ်ၶိူင်ႈမတ်ႉ တင်ႈယူႇဝႆႉလူၺ်ႈထၢတ်ႈဢၼ်ၺၢမ်ႉ လွင်ႈၵိူတ်ႇၶိုၼ်ႈၶွင်ၽဝ မႂ်ႇ ၸိုင်မီးသိုပ်ႇၵႂႃႇၸွမ်းသၽႃႇဝ ၼင်ႇၼႆ ( ဢဝိၸႃႇ ၼိဝရၼႃၼံ သတ်တႃ ၼံ တၼ်ႁႃသၺ် ယေႃသၼႃၼံ ႁိၼႃယ ထႃတုယႃ ဝိၺ်ၺႃၼံ ပတိထ်ထိ တံ ဢေဝံ ပၼုပ် ၽဝႃ ၽိၼိပ် ၽူတိႁေႃတု )။ ဢၼၼ်ႇတႃႇ ! ပေႃးၵၢမ်ႇမီးရုပထၢတ်ႈ ပဵၼ်ဝိပႃႇၵ ၸင်ႇဢမ်ႇမီးၼႆၸိုင် ရုပၽဝ ၸင်ႇတေပေႃႇမႃးလႆႈႁိုဝ် ၊ ဢမ်ႇၸၢင်ႈပေႃႇမႃးလႆႈၶႃႈၸဝ်ႈ ၊ ဢၼၼ်ႇတႃႇ ၵွပ်ႈၸိူင်ႉၼင်ႇၼၼ်လႄႈ ၵၢမ်ႇၸင်ႇပဵၼ်မိူၼ်တိူၵ်ႇၼႃး ဝိၺဵၼ်ႇပဵၼ်မိူၼ် မဵတ်ႉၸိူဝ်ႉၽၼ်း ၊ တၼ်ႁႃပဵၼ်မိူၼ်ယၢင်ၼႂ်းမဵတ်ႉၸိူဝ်ႉ ၽၼ်း ဝိၺဵၼ်ႇၶွင်သတ်းတၢင်းလၢႆ ဢၼ်မီးဢဝိၸႃႇပဵၼ်ၶိူင်ႈၶႅၼ်ႈၵၢင် မီးတၼ် ႁႃပဵၼ်ၶိူင်ႈမတ်ႉ တင်ႈယူႇဝႆႉလူၺ်ႈထၢတ်ႈပၢၼ်ၵၢင် (မသ်သိမႃယ- ထႃတုယႃ) လွင်ႈၵိူတ်ႇၶိုၼ်ႈၶွင်ၽဝမႂ်ႇ ၸိုင်မီးသိုပ်ႇၵႂႃႇၸွမ်းသၽႃႇဝ ၼင်ႇၼႆ ဢၼၼ်ႇတႃႇ ! ပေႃးၵၢမ်ႇမီးဢရုပထၢတ်ႈ ပဵၼ်ဝိပႃႇၵ ၸင်ႇဢမ်ႇမီး ၼႆ ၸိုင် ဢရုပၽဝ ၸင်ႇတေပေႃႇမႃးလႆႈႁိုဝ် ။ ဢမ်ႇၸၢင်ႈပေႃႇမႃး လႆႈ ၶႃႈၸဝ်ႈ ။ ဢၼၼ်ႇတႃႇ! ၵွပ်ႈၸိူင်ႉၼင်ႇၼၼ်လႄႈ ၵၢမ်ႇၸင်ႇပဵၼ်မိူၼ်တိူၵ်ႇၼႃး ဝိၺဵၼ်ႇပဵၼ်မိူၼ် မဵတ်ႉၸိူဝ်ႉၽၼ်း ၊ တၼ်ႁႃပဵၼ်မိူၼ်ယၢင်ၼႂ်းမဵတ်ႉၸိူဝ်ႉ ၽၼ်း ၊ ဝိၺဵၼ်ႇၶွင်သတ်းတၢင်းလၢႆ ဢၼ်မီးဢဝိၸႃႇပဵၼ်ၶိူင်ႈၶႅၼ်ႈၵၢင် မီးတၼ်ႁႃပဵၼ်ၶိူင်ႈမတ်ႉ တင်ႈယူႇဝႆႉလူၺ်ႈထၢတ်ႈၸၼ်ႉပႃၼိတ် (ပၼိတႃယ ထႃတုယႃ) လွင်ႈၵိူတ်ႇၶိုၼ်ႈၶွင်ၽဝမႂ်ႇ ၸိုင်မီးသိုပ်ႇၵႂႃႇၸွမ်းသၽႃႇဝၼင်ႇၼႆ ။ ဢၼၼ်ႇတႃႇ ! ၽဝ ၸင်ႇမီးလႆႈလူၺ်ႈၸိူင်ႉၼင်ႇၼႆယဝ်ႉ ။ ၵၢမ်ႇပဵၼ်မိူၼ်ၼင်ႇတိူၵ်ႇၼႃး သၢမ်ပိူင် ႑ တိူၵ်ႇၼႃးလီ (ဢရုပၽဝ) ႒ တိူၵ်ႇၼႃးပၢၼ်ၵၢင် (ရုပၽဝ) ႓ တိူၵ်ႇၼႃးၺၢမ်ႉ (ၵံမၽဝ) ဝိၺဵၼ်ႇၶွင်သတ်းတၢင်းလၢႆပဵၼ်မိူၼ်ၼင်ႇမဵတ်ႉၸိူဝ်ႉၽၼ်း ယၢင်ၼမ်ႉၼႂ်းမဵတ်ႉၸိူဝ်ႉၽၼ်း ၼၼ်ႉပဵၼ်မိူၼ်တၼ်ႁႃ (တၼ်ႇၼႃႇ) မိူဝ်ႈမဵတ်ႉၸိူဝ်ႉၽၼ်းၼၼ်ႉတူၵ်းသႂ်ႇၼႂ်းတိူၵ်ႇၼႃးဢၼ်မီးၼမ်ႉလဵင်ႉယဝ်ႉ ၼၼ်ႉၸင်ႇႁွင်ႉဝႃႈ ၽဝမီးယဝ်ႉ ၊ မိူဝ်ႈမဵတ်ႉၸိူဝ်ႉၽၼ်းၼၼ်ႉ ယင်ႇႁၢၵ်ႈယဝ်ႉ ၸင်ႇႁွင်ႉဝႃႈၸႃႇတီႉၵိူတ်ႇယဝ်ႉ။ မိူဝ်ႈမဵတ်ႉၸိူဝ်ႉၽၼ်းၼၼ်ႉတူၵ်းသႂ်ႇၼႂ်းတိူင်ႇၼႃးလီၵေႃႈ တေလႆႈလီ တူၵ်းသႂ်ႇၼႂ်းတိူၵ်ႇ ၼႃးပၢၼ်ၵၢင်ၵေႃႈတေဢမ်ႇပေႃးလီ တူၵ်းသႂ်ႇၼႂ်းတိူၵ်ႇၼႃးၺၢမ်ႉၵေႃႈလႆႈတုၵ်ႉၶ ။
႑႗ ၽဝသၢမ်ပိူင်
ၽဝ သၢမ်ပိူင်
ဢိင်ၶေႃႈမုလ်းပီတၵၢတ်ႈၽၢႆႇထႆး ၊ -ปาลิ นิทาน.อํ. ๑๖/๔๒/๙๒.
ၽိၵ်ႉၶူတၢင်းလၢႆ ! ၽဝ ပဵၼ်ၸိူင်ႉၼင်ႇႁိုဝ်
ၽိၵ်ႉၶူတၢင်းလၢႆ ၽဝတၢင်းလၢႆ မီးသၢမ်ပိူင်ၼၼ်ႉပဵၼ်
(႑) ၵၢမ်ႇမၽဝ (ၽီလႄႈၵူၼ်းဢၼ်ယူႇၸွမ်းဢႃႇယူင်ႇၵၢမ်ႇမၵုင်ႇ)
(႒) ရုပၽဝ (မိူင်းၽီဢၼ်ၶုၼ်ၽီမီးယုၵ်ႈ )
(႓) ဢရုပၽဝ (မိူင်းၽီဢၼ်ၶုၼ်ၽီဢမ်ႇမီးယုၵ်ႈ)
ၽိၵ်ၶူတၢင်းလၢႆ ၼႆႉယဝ်ႉႁွင်ႉဝႃႈၽဝ
လွင်ႈၵေႃႇၶိုၼ်ႈၶွင်ၽဝ တိုၼ်းမီး ၵွပ်ႈလွင်ႈၵေႃႇၶိုၼ်ႈၶွင်ဢုပထၢၼ်ႇ
လွင်ႈမွတ်ႇဢမ်ႇႁႂ်ႈမီးၽဝ ၵိူတ်ႇၶိုၼ်ႈ ၸိုင်မီးလွင်ႈမွတ်ႇႁၢႆဢမ်ႇႁႂ်ႈမီး ဢုပꩪၢၼ်ႇ
မၢၵ်ႈၵၢင်ႇပႅတ်ႇပႃးဢၼ်လီတွၼ်းၼၼ်ႉလႄႈ ပဵၼ်ပတိပထႃ ႁႂ်ႈထိုင်လွင်ႈ မွတ်ႇႁၢႆပႅတ်ႈဢမ်ႇႁႂ်ႈမီးၽဝ ၼၼ်ႉမိူၼ်ၼင်ႇၸိူဝ်းၼႆႉ
လွင်ႈႁၼ်ထိုင်ထုၵ်ႇမႅၼ်ႈ ၊ လွင်ႈဝူၼ်ႉထုၵ်ႇမႅၼ်ႈ လွင်ႈလၢတ်ႈၸႃထုၵ်ႇမႅၼ်ႈ ၊ လွင်ႈၼႃႈၵၢၼ်ထုၵ်ႇမႅၼ်ႈ လွင်ႈႁႃလႅင်ႉတွင်ႉထုၵ်ႇမႅၼ်ႈ ၊ လွင်ႈၵျၢင်ႉၵမ်ထုၵ်ႇမႅၼ်ႈ လွင်ႈမီးသတိထုၵ်ႇမႅၼ်ႈ ၊ လွင်ႈမီးသမႃထိထုၵ်ႇမႅၼ်ႈ ။
႑႖ မိူဝ်ႈၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈယူႇဝိဝဵၵ်ႉၽူႈလဵဝ်
မိူဝ်ႈၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈႁဝ်း ယူႇဝိဝဵၵ်ႉၽူႈလဵဝ် ၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈဝူၼ်ႉထိုင်တၢင်းတၢႆ မိူဝ်ႈထူၺ်ႈၸႂ်ၶဝ်ႈ - ဢွၵ်ႇ ။ ၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈႁဝ်းႁေႃးလွတ်ႈ ပတိၸသံမုပ်ပၢတ်ႈၼထမ်း ။ ၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈႁဝ်းဝႆႈသႃထမ်းတြႃးဢၼ်ၸဝ်ႈလႆႈပၺ်ၺၢတ်ႈဝႆႉ ။
႑႕ ရတၼႁႃႈပႃးဢၼ်ႁႃယၢပ်ႇ
ရတၼႁႃႈပႃး ဢၼ်ႁႃယၢပ်ႇ
ဢိင်ၶေႃႈမုလ်းပီတၵၢတ်ႈၽၢႆႇထႆး ၊ ปญฺจก. อํ. ๒๒/๒๖๖/๑๙๕.
ရတၼ ႁႃႈ ဢၼ်မီးယၢပ်ႇ လႄႈ ႁႃလႆႈယၢပ်ႇသေ ပိူၼ်ႈသုတ်း ၼႂ်းလေႃးၵၼႆႉ
႑ ။ - သံမႃသံၿုတ်ႉထ ၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈ
႒ ။ - ပူၵ်ႉၵူလ်ႇၽူႈႁေႃးၼေထံတြႃးဝိၼၺ်းဢၼ်ၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈ
ပိုၼ် ၽႄႈဝႆႉယဝ်ႉ ။
႓ ။ - ပူၵ်ႉၵူလ်ႇၽူႈႁူႉၸႅင်ႈၼႂ်းထံတြႃးဝိၼၺ်းဢၼ်ၽြႃးပဵၼ်
ၸဝ်ႈပိုၼ်ၽႄႈယဝ်ႉတီႈ ဢၼ် တၢင်ႇၸဝ်ႈႁေႃး ၼေဝႆႉယဝ်ႉ ။
႔ ။ - ပူၵ်ႇၵူလ်ႇၽူႈဢၼ်ႁူႉၸႅင်ႈၼႂ်းထံဝိၼၺ်းဢၼ်ၽြႃးပဵၼ်
ၸဝ်ႈပိုၼ် ၽႄႈ ယဝ်ႉၶိုၼ်း သိုပ်ႇပိုၼ်ၽႄႈႁေႃးၼေ ၵူၼ်း . …… တၢင်းလၢႆလႆႈႁူႉၸႅင်ႈၸွမ်း ။
႕ ။ - ၽူႈဢၼ်ဢမ်ႇလူင်လိုမ်းၵုင်ႇမုၼ် ။
႑႔ သူဢီးလူၽႂ်
သူဢီးလူၽႂ်
႑႓ ၸႂ်ၶွင်ဢရိယပူၵ်ႉၵူလ်ႇ လႄႈ ၸႂ်ၶွင်ပုထုၸဵၼ်ႇ
ၸႂ်ၶွင်ဢရိယပူၵ်ႉၵူလ်ႇၵေႃႈမိူၼ်ၼင်ႇသဝ်ႁိၼ်ယၢဝ်းသိပ်းႁူၵ်းသွၵ်ႇ ၽင်ၶဝ်ႈၼႂ်းလိၼ်ပႅတ်ႇ သွၵ်ႇ ပႅၼ်ဝႆႉၼိူဝ်လိၼ်ပႅတ်ႇသွၵ်ႇ လူမ်းတၢင်းႁွင်ႇၽတ်ႉသႂ်ႇၵေႃႈဢမ်ႇၶွၼ်းဝႆ လူမ်းတၢင်းၸၢၼ်းၽတ်းသႂ်ႇၵေႃႈဢမ်ႇၶွၼ်းဝႆ လူမ်းတၢင်းတူၵ်းၽတ်ႉသႂ်ႇၵေႃႈဢမ်ႇၶွၼ်းဝႆ လူမ်းတၢင်းဢွၵ်ႇၽတ်ႉသႂ်ႇၵေႃႈဢမ်ႇၶွၼ်းဝႆ ၽူၼ်တူၵ်းၼမ်ႉၼွင်းၵေႃႈဢမ်ႇၵူၼ်ႇဢမ်ႇလူမ်ႉ တင်ႈဝႆႉမၼ်ႈၵိုမ်းယူႇၸိူင်ႉၼၼ်ႉ။
ၸႂ်ၶွင်ပုတုၸိၼ်ႇၶဝ်ၵေႃႈမိူၼ်ၼင်ႇပုၺ်ၼုၼ်ႉ ဢမ်ႇမၼ်ႈဢမ်ႇၵိုမ်း မိူဝ်ႈလူမ်းတၢင်းႁွင်ႇ ၽတ်ႉသႂ်ႇၵေႃႈ ပိဝ်ၵႂႃႇတၢင်းၸၢၼ်း မိူဝ်ႈလူမ်းတၢင်းၸၢၼ်းၽတ်ႉသႂ်ႇၵေႃႈပိဝ်ၵႂႃႇတၢင်းႁွင်ႇ မိူဝ်ႈလူမ်းတၢင်းတူၵ်းၽတ်ႉသႂ်ႇၵေႃႈပိဝ်ၵႂႃႇတၢင်းဢွၵ်ႇ မိူဝ်ႈလူမ်းတၢင်းဢွၵ်ႇၽတ်ႉသႂ်ႇၵေႃႈပိဝ် ၵႃႇတၢင်းတူၵ်း မိူဝ်ႈၽူၼ်တူၵ်းၼမ်ႉ ၼွင်းမႃးၵေႃႈလႆၵႂႃႇၸွမ်း လႄႈၸူမ်လၢႆ ၵႂႃႇၼႂ်း တီႈသုတ်း။
မိူဝ်ႈမီးၵူၼ်းလၢတ်ႈဝႃႈ ၸဝ်ႈပူႇ ၸဝ်ႈပေႃႈတီႈၼၼ်ႈတီႈၼႆႈ လၢတ်ႈ မႅၼ်ႈတူၺ်းမႅၼ်ႈ မိူဝ်ႈမီးၵူၼ်းလၢတ်းလၢတ်ႈဝႃႈ သြႃႇတီႈၼၼ်ႈ သြႃႇတီႈၼႆႈ တူၺ်းၵတ်ႉယႃၵတ်ႉ မိူဝ်ႈမီးသြႃႇမေႃၽီ သြႃႇမေႃတႂၵ်ႈ သြႃႇတူၺ်းပေႇတၢင်ႇၵႃႇလႃး လၢတ်ႈဝႃႈ ပဵၼ်ၸိူင်ႉၼၼ် ပဵၼ်ၸိူင်ႉၼႆ လူဝ်ႇႁဵတ်းၼၼ် လူဝ်ႇႁဵတ်းၼႆ ၼၼ်ႉၶဝ်ႈဢမ်ႇလီ ၼႆႉဢွၵ်ႇဢမ်ႇလႆႈ
မိူဝ်ႈမီး သြႃႇမေႃလူ တၵ်ႉဝႃႈ ၵျူဝ်ႇပိူဝ်ႉၵျူဝ်ႇဢူၼ်ႈ လူဝ်ႇမေးၵျူဝ်ႇ မေးၵိင်း ပေႃးဢမ်ႇမေးၵျူဝ်ႇမေး ၵိင်းၸၢင်ႈပဵၼ်ၼၼ်ၸၢင်ႈပဵၼ်ၼႆ ၸၢင်ႈ ထိုင်တၢႆၸၵႂႃႇၸိူဝ်းၼႆႉသေ ထုၵ်ႇတၢင်းၵူဝ်ႁူမ်ႇငမ်းၸိတ်ႇၸႂ် ယဝ်ႉၵေႃႈဢွၼ်ၵၼ်လႅၼ်ႈႁႃတီႈပိုင်ႈၽိတ်းၸိူင်ႉၼင်ႇၼႆ ။
႑႒ လၵ်းပတိပတ်ႇတေႃႇၵႂၢမ်းဢၼ် သႃဝၵ တႅမ်ႈဢၵ်ႇမႂ်ႇ
ဢိင်ၶေႃႈမုလ်းပိတၵၢတ်ႈၽၢႆႇထႆး -ปาลิ. ทุก. อํ. ๒๐/๙๒/๒๙๒.
ၽိၵ်ၶူတၢင်းလၢႆ ! သုတၼ်တႃႇၸိူဝ်းလႂ် ဢၼ်မီးၽူႈတႅမ်ႈဢွၵ်ႇမႂ်ႇ
ဢၼ်ဢမ်ႇၸႂ်ႈၶေႃႈၵႂၢမ်း တထႃၵတ ၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈ
ပဵၼ်ၵႂၢမ်း ႁေႃးလႅင်ႇၵႃႇ ပဵၼ်ၵႂၢမ်းၶွင်သႃဝၵ
မိူဝ်ႈမီႈၽူႈၼမ်းဢဝ်ၵႂၢမ်းၸိူဝ်းၼၼ်ႉမႃးၵၢဝ်ႇႁေႃးယူႇ
သူယႃႇထွမ်ႇဢဝ် ဢမ်ႇငႄႈႁူထွမ်ႇ ဢမ်ႇတင်ႈၸႂ်ပိူဝ်ႈႁူႉတူဝ်ႈထိုင်
ဢမ်ႇပဵၼ်လွင်ႈယႂ်ႇဢၼ်ၵိုင်ႇလီႁဵၼ်းႁူႉ ။
႑႑ လၵ်းပတိပတ်ႈတေႃႇၵႂၢမ်းသွၼ်ၶွင်တထႃၵတသံမႃသံပုတ်ႉထၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈ
႑႐ ထမ်းလႄႈဝိၼၺ်း
ဢိင်ၶေႃႈမုလ်းပိတၵၢတ်ႈၽၢႆႇထႆး -ปาลิ เอก อํ. ที. ๒๐/๓๖๔/๕๒๑.
ထံမဝိၼၺ်းၶွင် သမႃသံပုတ်ႉထၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈပိုၼ်ၽႄႈ ၸင်ႇႁိူဝ်ႈႁိူင်း
ၽိၵ်ႉၶူတၢင်းလၢႆ!
လွင်ႈ ႓ ပိူင်ၼႆႉ ပိတ်းပင်းဝႆႉ ၸင်ႇႁိူဝ်ႈႁိူင်းပိုၼ်ၽေႈ ဢမ်ႇႁိူဝ်ႈႁိူင်း
မီး ႓ ပိူင်ၼင်ႇၼႆ -
႑.မႃတုၶၢမ်း ပိတ်းပင်းဝႆႉၸင်ႇတေႁၢင်ႈလီ ပိုၼ်ၽေႈဢမ်ႇႁၢင်ႈလီ ။ ႒.မုလ်းၶွင်ၾလၢမ်း ပိတ်းပင်းဝႆႉၸင်ႇႁိူဝ်ႈႁိူင်း ပိုၼ်ၽေႈဢမ်ႇႁိူဝ်ႈႁိူင်း
႓. မိၵ်ႉသႃတိၵ်ႉထိ ပိတ်းပင်းဝႆႉၸင်ႇႁိူဝ်ႈႁိူင်း ပိုၼ်ၽေႈဢမ်ႇႁိူဝ်ႈႁိူင်း။
ၽိၶူတၢင်းလၢႆ ! လွင်ႈ ႓ ပိူင်ၼႆႉလႄႈ ပိတ်းပင်းဝႆႉၸင်ႇႁိူဝ်ႈႁိူင်း ပိုၼ်ၽႄႈဢမ်ႇႁိူဝ်ႈ ႁိူင်း ။
ၽိၵ်ႉၶူတၢင်းလၢႆ ! လွင်ႈ ႓ ပိူင်ၼႆႉပိုၼ်ၽေႈၸင်ႇႁိူဝ်ႈႁိူင်း ပိတ်းပင်းဝႆႉဢမ်ႇႁိူဝ်ႈႁိူင်း ႓ ပိူင် ၼႆႉပဵၼ်-
႑. လုၵ်ႈတႃဝၼ်း ပိတ်းပင်းဝႆႉဢမ်ႇႁိူဝ်ႈႁိူင်း ပိုတ်ႇၽုၺ်ႇၸင်ႇႁိူဝ်ႈ ႁိူင်း
႒. လုၵ်ႈလိူၼ် ပိတ်းပင်းဝႆႉဢမ်ႇႁိူဝ်ႈႁိူင်းပိုတ်ႇၽုၺ်ႇၸင်ႇႁိူဝ်ႈႁိူင်း ။
႓.ထံတြႃးဢၼ်ၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈပိုၼ်ၽၢဝ်ႇဝႆႉလီငၢမ်းယဝ်ႉပိုၼ်ၽေႈဝႆႉယဝ်ႉ ပိတ်း ပင်း ဝႆႉဢမ်ႇႁိူဝ်ႈႁိူင်း ပိုၼ်ၽေႈ ၸင်ႇႁိူဝ်ႈႁိူင်း ။
ၽိၵ်ႉၶူတၢင်းလၢႆ!
လွင်ႈ3 ပိူင်ၼႆႉ ပိုၼ်ၽႄႈၸင်ႇႁိူဝ်ႈႁိူင်း ပိတ်းပင်းဝႆႉဢမ်ႇႁိူဝ်ႈႁိူင်း ။
ၶေႃႈသင်ႇၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈ
ဢိင်ၶေႃႈမုလ်းပိတၵၢတ်ႈၽၢႆႇထႆး -ปาลิ มหา. ที. ๑๐/๑๗๔/๑๔๑., -ปาลิ ม. ม. ๑๓/๔๒๗/๔๖๓., -ปาลิ มหาวาร. สํ. ๑๙/๒๑๗/๗๔๐.
ထမ်း လႄႈ ဝိၼၺ်း ပဵၼ်တူဝ်တႅၼ်းၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈ
ဢၼၼ်ႇတႃႇ! တၢင်းဝူၼ်ႉၸၢင်ႈမီးၼႂ်းၸိူဝ်းသူတၢင်းလၢႆၼင်ႇၼႆဝႃႈထမ်း ဝိၼၺ်း ၶွင်ၸိူဝ်းႁဝ်းဢၼ်မီးၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈလူင်ႈလပ်ႉၵႂႃႇယဝ်ႉၸိူဝ်းႁဝ်း
ဢမ်ႇမီးၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈ ယဝ်ႉၼင်ႇၼႆ ။
ဢၼၼ်ႇတႃႇ! ၸိူဝ်းသူယႃႇဝူၼ်ႉၼင်ႇၼၼ် ။
ဢၼၼ်ႇတႃႇ! ထမ်းၵေႃႈလီ ဝိၼၺ်းၵေႃႈလီ ဢၼ်ႁဝ်းလႆႈ ႁေႃးၼေဝႆႉယဝ်ႉ လႆႈပၺ်ၺတ်ႇယဝ်ႉ တေႃႇၸိူဝ်းသူတၢင်းလၢႆထမ်း လႄႈ ဝိၼၺ်း ၼၼ်ႉ ၸင်ႇ ပဵၼ်ၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈ ၶွင် ၸိူဝ်းသူ တၢင်းလၢႆ လူၺ်ႈၵၢၼ်လူင်ႈလပ်ႉၵႂႃႇၶွင်ႁဝ်း
ဢၼၼ်ႇတႃႇ! ၼႂ်းၵၢလ်ပတ်ႈၼႆႉၵေႃႈလီ ၼႂ်းၵၢလ်လူင်ႈ လပ်ႉၵႂႃႇ ၶွင်ႁဝ်းၵေႃႈလီ ၽႂ်ၵေႃႈယဝ်ႉ ၸင်ႇလႆႈမီးတူဝ်ၵဝ်ႇပဵၼ်ပရထိပ်ႉ မီးတူဝ်ၵဝ်ႇပဵၼ်သရၼ ဢမ်ႇဢဝ်တၢင်ႇၸိူဝ်ႉတၢင်ႇပိူင်ပဵၼ်သရၼ မီးထမ်းပဵၼ်ပရထိပ်ႉ မီးထမ်းပဵၼ်သရၼ ဢမ်ႇဢဝ်တၢင်ႇၸိူဝ်း တၢင်ႇပိူင်ပဵၼ်သရၼ ပဵၼ်ယူႇ ။
ဢၼၼ်ႇတႃႇ!
ၽိၵ်ႉၶူ ၸိူဝ်းလႂ်ပဵၼ်ၽူႈယူႇၼႂ်းသိၵ်ၶႃ ၽိၵ်ႉၶူ ၸိူဝ်းၼၼ်ႉ
ၸင်ႇပဵၼ်ၽူႈယူႇၼႂ်း သထႃၼ ဢၼ်တွၼ်းသုတ်းလႄႊ ။
ဢၼၼ်ႇတႃႇ!
လွင်ႈၶၢတ်ႇသုၼ်ၶွင် ၵႃလယႃၼဝတ်းၼႆႉ မီးၼႂ်းၵၢပ်ႈပၢၼ်ပုရုသ်လႂ် ပူရုသ်ႇၼၼ်ႉၸိုဝ်ႈဝႃႈပဵၼ်ပူရုသ်ႇ ၵေႃႉလိုၼ်းသုတ်း ၶွင်ပူရုသ်ႇတၢင်းလၢႆ ။
ႁဝ်းယွၼ်းၵၢဝ်ႇတေႃႇၸိူဝ်းသူတၢင်းလၢႆဝႃႈ ယႃႇပဵၼ်ပူရုသ်ႇၵေႃႉလိုၼ်းသုတ်းၶွင်ႁဝ်းလႄႊ ။
|
| ||
ၵႂၢမ်းဝႆႈၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈ
ဢရႁံ သံမႃသံပုတ်ႉထေႃး ၽၶဝႃ ပုတ်ႉထံ ၽၶဝံတံ ဢၽိဝတေမိ
သႃထု
သဝႃၶတေႃး ၽၶဝႃတႃ ထံမေႃ ထံမံ ၼမသ်သႃမိ
သႃထု
သုပတိပၼ်ၼေႃး ၽၶဝတေႃ သႃဝၵသင်ၶေႃး သံၶံ ၼႃမႃမိ
သႃထု
ၼမေႃးတသ ၽၵဝတေႃး ဢရႁတေႃး သမ်ႇမႃ သမ်ပုတ်ထသ
ၼမေႃးတသၽၵဝတေႃး ဢရႁတေႃး သမ်ႇမႃ သမ်ပုတ်ထသ
ၼမေႃးတသ ၽၵဝတေႃး ဢရႁတေႃး သမ်ႇမႃ သမ်ပုတ်ထသ
ၵႂၢမ်းယွၼ်းႁပ်ႉသိၼ်
တီႈၸဝ်ႈရႁၢၼ်းသင်ႇၶႃႇၸဝ်ႈ
ဢႁံ ၽၼ်းတေ တိသရၼေၼ သႁ ပၺ်ၸသီလံ ထံမံယႃၸႃမိ ဢၼုၵႁံၵတႂႃ သီလံတေထ မေၽၼ်းတေ ။
တုတိယံပိ ဢႁံ ၽၼ်းတေ တိသရၼေၼ သႁ ပၺ်ၸသီလံ ထံမံယႃၸႃမိ ဢၼုၵႁံၵတႂႃ သီလံတေထ မေၽၼ်းတေ ။
တတိယံပိ ဢႁံ ၽၼ်းတေ တိသရၼေၼ သႁ ပၺ်ၸသီလံ ထံမံယႃၸႃမိ ဢၼုၵႁံၵတႂႃ သီလံတေထ မေၽၼ်းတေ ။
= ဢမၽၼ်တေ ။
ၼမေႃးတသ ၽၵဝတေႃး ဢရႁတေႃး သမ်ႇမႃ သမ်ပုတ်ထသ
ၼမေႃးတသ ၽၵဝတေႃး
ဢရႁတေႃး သမ်ႇမႃ သမ်ပုတ်ထသ
ၼမေႃးတသ ၽၵဝတေႃး ဢရႁတေႃး သမ်ႇမႃ သမ်ပုတ်ထသ
ၵႂၢမ်းႁပ်ႉဢဝ်သရၼၵုင်ႇသၢမ်ပိူင်
႑။
ပုတ်ႉꩪံ သရၼံ ၵၸ်သႃမိ
႒။
ꩪံမံ သရၼံ ၵၸ်သႃမိ
႓။
သံၶံ သရၼံ ၵၸ်သႃမိ
႑။
တုတိယံပိ ပုတ်ႉꩪံ သရၼံ ၵၸ်သႃမိ
႒။
တုတိယံပိ ꩪံမံ သရၼံ ၵၸ်သႃမိ
႓။
တုတိယံပိ သံၶံ သရၼံ ၵၸ်သႃမိ.
႑။
တတိယံပိ ပုတ်ႉꩪံ သရၼံ ၵၸ်သႃမိ
႒။
တတိယံပိ ꩪံမံ သရၼံ ၵၸ်သႃမိ
႓။
တတိယံပိ သံၶံ သရၼံ ၵၸ်သႃမိ
႑.ပႃၼႃတိပႃတႃ ဝေရမၼေ သိၵ်ၶႃႇပတံ သံမႃတိယံမိ
႒.ဢတိင်ၼႃတႃၼႃ ဝေရမၼိ သိၵ်ႉၶႃပႃတံ သံမႃတိယံမိ
႓.ၵႃမေသုမိၵ်သႃၸႃရႃ ဝေရမၼေ သိၵ်ႉၶႃပတံ သံမႃတိယံမိ
႔.မုသႃဝႃတႃ ဝေရမၼိသိၵ်ၶႃ ပတံ သံမႃတိယံမိ
႕.သူရႃမေရယ မၸ ပမႃ တထႃၼႃ ဝေရမၼိ သိၵ်ႉၶႃပတံ သံမႃတိယံမိ
သိၼ်ႁႃႈ ပႃလိ ပိၼ်ႇတႆး ၊ တႃႇပုတုၸိၼ်ႇ ၵူၼ်းႁိူၼ်းၶဝ်
(႑) တူဝ်ၶႃႈယွၼ်းသမထၢၼ်သိၶႃပုၵ်ႈဝႃႈ ဢမ်ႇၶႃႈႁႅမ်သၢႆၸႂ်သတ်း လူႉတၢႆ လႄႈဢမ်ႇၸႂ်ႉႁႂ်ႈၽူႈၵူၼ်း တၢင်ႇၵေႃႉၶႃႈႁႅမ်။
(႒) တူဝ်ၶႃယွၼ်းသမထၢၼ်သိၶႃပုၵ်ႈဝႃႈ ဢမ်ႇလၵ်ႉၸၵ်ႉၶုတ်ႈ ဢဝ် ၶူဝ် ၶွင်ၽူႈၵူၼ်းမႃးပဵၼ်ၶူဝ်းၶွင် ၸဝ်ႈၵဝ်ႇ လူၺ်ႈဢၼ်ၸဝ်ႈၶွင်ဢမ်ႇ ပၼ်ၶႂင်ႉ။
(႓) တူဝ်ၶႃႈယွၼ်းသမထၢၼ်သိၶႃပုၵ်ႈဝႃႈ ဢမ်ႇႁဵတ်းၽိတ်းၼႂ်းၵၢမ်ႇ မေႇၼႂ်းၽူႈၵူၼ်းမီးၸဝ်ႈၶွင် ၼႂ်းၽူႈၵူၼ်းဢၼ်မီးမႄႈပေႃႈ လူလွမ် တူၺ်းထိုင် ဢၼ်မီးပီႈဢၢႆႈပီႈၼၢင်းတူၺ်းထိုင် ဢၼ်မီးၼွင်ႉ ယိင်းၼွင်ႉ ၸၢႆးတူၺ်းထိုင် ဢၼ်မီးပီႈၼွင်ႉတူၺ်းထိုင် ဢၼ်မီးၸဝ်ႈၽူဝ်တူၺ်းထိုင် ဢၼ်မီးသိလ် ထမ်းတူၺ်းထိုင်။
(႔) တူဝ်ၶႃႈယွၼ်းသမထၢၼ်သိၶႃပုၵ်ႈဝႃႈ ဢမ်ႇလၢတ်ႈၵႂၢမ်းပႅတ်ႉ လႅၼ် ဢမ်ႇလၢတ်ႈၸႃသေႃႇသေႇႁႂ်ႈၽူႈၵူၼ်းၽိတ်းမေႃးတႅၵ်ႇယၢႆႈၵၼ် ဢမ်ႇလၢတ်ႈၸႃၵႂၢမ်းလိူင်းထွမ်ႇယၢပ်ႇ ဢမ်ႇလၢတ်ႈ ၸႃၶေႃႈၵႂၢမ်း ဢၼ် ဢမ်ႇမီးၽွၼ်းလီ ။
(႕) တူဝ်ၶႃႈယွၼ်းသမထၢၼ်သိၶႃပုၵ်ႈဝႃႈ ဢမ်ႇၵိၼ်သူရႃႇၼမ်ႉမဝ်း လႄႈ သူႇယႃႈ လုတ်ႇလႅၼ်းယႃႈ ဢၼ်ပဵၼ်ၶွင်မိုၼ်းမဝ်းတၢင်းသဵင်ႈ ။
ၵႂၢမ်းသမထၢၼ်သိၼ်ပႅတ်ႇတႃႇၽူႈတိုဝ်းၵမ်သိၼ်ၼွၼ်းၵျွင်း
႑.
ပႃၼႃတိပႃတႃ ဝေရမၼေ သိၵ်ၶႃႇပတံ သံမႃတိယံမိ
႒.
ဢတိင်ၼႃတႃၼႃ ဝေရမၼိ သိၵ်ႉၶႃပႃတံ
သံမႃတိယံမိ
႓.
ဢပျၢမ်မ ၸရိယႃ ဝေရမၼိ သိၵ်ႉၶႃပတံ သံမႃတိယံမိ
႔.
မုသႃဝႃတႃ ဝေရံမၼီ သိၵ်ၶႃပႃတံ သံမႃတိယံမိ
႕.
သူရႃမေရယမၸပမႃ တထႃၼႃ ဝေရမၼိ သိၵ်ႉၶႃပတံ သံမႃတိယံမိ
႖
ဝိၵႃလ ၽေႃးသၼႃႇ ဝေရံမၼီ သိၵ်ၶႃပတံ သံမႃတိယံမီ
႗.
ၼိၸ ၵိတ ဝႃတိတ ဝိသူၵ တတ်ႉသၼ မႃရႃၼၵၼ်ထ ဝိရေပ ၼထႃ ရၼ မၼ်ႇတၼ ဝိပူသၼထႃၼႃ ဝေရမၼိ သိၵ်ႇပတံ သံမႃတိယံမိ
႘. ဢုၵ်ၸႃ သယၼ မႁႃသယၼႃ ဝေရမၼိ သိၵ်ႉၶႃပတံ သံမုတိယံမိ
သိၼ်ပႅတ်ႇ ပႃလိ ပိၼ်ႇတႆး တႃႇၽူႈတိုဝ်းၵမ်သိၼ်ၼွၼ်းၵျွင်း
(႑) တူဝ်ၶႃႈယွၼ်းသမထၢၼ်သိၶႃပုၵ်ႈဝႃႈ တေဢမ်ႇၶႃႈႁႅမ်သၢႆၸႂ်သတ်းလူႉတၢႆ လႄႈဢမ်ႇၸႂ်ႉႁႂ်ႈၽူႈၵူၼ်း တၢင်ႇၵေႃႉၶႃႈႁႅမ်။
(႒) တူဝ်ၶႃယွၼ်းသမထၢၼ်သိၶႃပုၵ်ႈဝႃႈ ဢမ်ႇလၵ်ႉၸၵ်ႉၶုတ်ႈ ဢဝ် ၶူဝ် ၶွင်ၽူႈၵူၼ်းမႃးပဵၼ်ၶူဝ်းၶွင်ၸဝ်ႈၵဝ်ႇ လူၺ်ႈဢၼ်ၸဝ်ႈၶွင်ဢမ်ႇ ပၼ်ၶႂင်ႉ။
(႓)တူဝ်ၶႃႈယွၼ်းသမႃထၢၼ်သိၶႃပုၵ်ႈဝႃႈ ငိူင်ႉဝေႈလွင်ႈမေႇထူင်ႇ လွင်ႈၵႃႇမေႇ ဢၼ်ၸၢင်ႈႁဵတ်းႁၢႆႉတေႃႇၽရူမ်းမၸၼ်။
(႔) တူဝ်ၶႃႈယွၼ်းသမထၢၼ်သိၶႃပုၵ်ႈဝႃႈ ဢမ်ႇလၢတ်ႈၵႂၢမ်းပႅတ်ႉ လႅၼ် ဢမ်ႇလၢတ်ႈၸႃသေႃႇသေႇႁႂ်ႈၽူႈၵူၼ်း ၽိတ်းမေႃးတႅၵ်ႇယၢႆႈၵၼ် ဢမ်ႇလၢတ်ႈၸႃၵႂၢမ်းလိူင်းထွမ်ႇယၢပ်ႇ ဢမ်ႇလၢတ်ႈၸႃၶေႃႈၵႂၢမ်း ဢၼ် ဢမ်ႇမီးၽွၼ်းလီ ။
(႕) တူဝ်ၶႃႈယွၼ်းသမထၢၼ်သိၶႃပုၵ်ႈဝႃႈ ဢမ်ႇၵိၼ်သူရႃႇၼမ်ႉမဝ်း လႄႈသူႇယႃႈ လုတ်ႇလႅၼ်းယႃႈ ဢၼ်ပဵၼ် ၶွင်မိုၼ်းမဝ်းတၢင်းသဵင်ႈ ။
(႖) တူဝ်ၶႃႈယွၼ်းသမႃထၢၼ်သိၶႃပုၵ်ႈဝႃႈ ဢမ်ႇၵိၼ်သုင်းၽေႃးသၼ ၶဝ်ႈၽၵ်း ၶွင်ၵိၼ်ၵဵဝ်ႉ ၼႂ်းယၢမ်းဝိၵႃလ ။
(႗) တူဝ်ၶႃယွၼ်းသမႃထၢၼ်သိၶႃပုၵ်ႈဝႃႈ ဢမ်ႇတဵၼ်ႈၵႃႈ ဢမ်ႇသႅၼ်ႇ သဵင်ႁွင်ႉၵႂၢမ်း ဢမ်ႇႁွင်ႉၵႂၢမ်းလူၺ်ႈၵၢၼ် တူပ်းမိုဝ်း ဢမ်ႇႁွင်ႉၵႂၢမ်း လူၺ်ႈ ဢၼ်မီးၶိူင်ႈတွႆႇတိုင်ႈ ဢၼ်ပဵၼ်လၢႆးၵၢၼ်ၸၢင်ႈယႃႉ ၵဝ်းဢၼ် ပဵၼ် ၶႃႈသိုၵ်းတေႃႇၽရူမ်းမၸၼ် ဢမ်ႇႁၢင်ႈၶိူင်ႈ ဢမ်ႇ ႁွႆႈတိုဝ်းၶူဝ်းငိုၼ်း ၶူဝ်းၶမ်း မွၵ်ႇမႆႉမႃလႃးၶွင်ႁွမ် ၶိူင်ႈယွမ်ႉသီ ၶိူင်ႈတႃးၵူ ႈပိူင် ။
(႘) တူဝ်ၶႃႈယွၼ်းသမႃထၢၼ်သိၶႃပုၵ်ႈဝႃႈ ဢမ်ႇၼင်ႈ ၼွၼ်းၼိူဝ်တီႈ ၼွၼ်းဢၼ်သုင် လႄႈ ၼွၼ်းၼိူဝ်တီႈၼွၼ်းဢၼ်ယႂ်ႇ။
